توصیه هایی پزشکی برای كارمندان پشت میزنشین


مشاغل اداری و پشت میزنشینی این روزها بسیار زیاد شده است و متأسفانه اثرات مضر آن بر جسم افراد روز به روز بیشتر دیده می شود. در واقع بدن ما طوری طراحی نشده است كه بتوانیم ساعت های متمادی را پشت میز بنشینیم. اما به ناچار بسیاری از ما به انجام چنین كاری مشغول هستیم، بخصوص اگر با رایانه كار می كنیم، فشار زیادی به بدن ما وارد می شود. در اینجا سعی می كنم كه به عوارض شایع و متداول چنین مشاغلی و نیز راه های حفظ سلامت جسم اشاره كنم.

1- از عوارض شایع و دردسر آفرین، افزایش وزن است. بنابراین این گونه افراد باید حتماً در طول روز برنامه پیاده روی، دو یا ورزش های دیگر را داشته باشند. باید توجه داشت که این برنامه ورزشی حتماً در طی روز آنها گنجانده شود.

2- خطر دیگر این جور مشاغل ضعف عضلانی مثل عضلات سرین، شكم و پشت است كه موجب كمردرد یا تغییر شكل بدن می شود و گاهی این تضعیف عضلات به حدی شدید است كه فرد بارها و بارها به دلیل كمردرد و درد پشت مجبور به استراحت در منزل می شود. بنابراین این افراد حتماً باید در اوقات فراغت خود در طول روز، ورزش های مخصوص كمر، پشت و گردن را انجام دهند تا این عضلات استحكام خود را حفظ كنند. همان طور كه پشت میز كار خود نشسته اید می توانید عضلات شكم و سرین را چند بار و هر بار به مدت 10 دقیقه سفت و بعد رها كنید. بهتر است بیش از 50 دقیقه به طور ممتد پشت میز خود ننشینید، بلكه بعد از 50 دقیقه نشستن چند دقیقه بلند شوید، كمی راه بروید، كمر خود را به طرفین خم و راست كنید. دستهایتان را از ناحیه كتف بچرخانید. بكوشید دستان خود را باز كرده و حالت كششی به بدن بدهد تا عضلات گردن، كمر، پشت، ران، شانه و سینه به حالت كشش در آیند و تقویت شوند.

بعد از 50 دقیقه نشستن چند دقیقه بلند شوید، كمی راه بروید، كمر خود را به طرفین خم و راست كنید.دستهایتان را از ناحیه كتف بچرخانید.

3- استفاده از صندلی ارگونومیك با قابلیت تنظیم را فراموش نكنید. ارتفاع صندلی تان باید به گونه ای باشد كه كف پایتان روی زمین قرار گرفته و زانوهایتان زاویه 90 درجه داشته و ران هایتان موازی زمین باشد. ارتفاع 41 تا 52 سانتی متر مناسب است. ابعاد نشینگاه صندلی باید طول و عرض 40 تا 48 سانتی متر داشته و برای افراد چاق پهن تر نیز باشد. ضخامت تشك صندلی در حدود 4 تا 5 سانتی متر باشد و لبه جلویی صندلی گرد و لبه بیرونی آن نرم باشد. زاویه پشتی صندلی با تشك آن حداقل 95 تا 110 درجه است. عرض پشتی صندلی باید حداقل 32 تا 36 سانتی متر باشد. ارتفاع پشتی صندلی نیز بین 50 تا 82 سانتی متر توصیه می شود. صندلی باید در قسمت گودی كمر، محدب و در قسمت پشت دارای كمی قوس مقعر باشد. صندلی های كامپیوتر بهتر است دسته دار باشند. فراموش نكنید حتماً هنگام كار با كامپیوتر به پشتی صندلی تكیه كنید تا از كمر و ستون فقرات شما حمایت كند. ضمناً فقط هنگامی كه با موس كار نمی كنید و تایپ انجام نمی دهید، ساعد شما باید بر روی دسته صندلی قرار گیرد.

ارتفاع صندلی تان باید به گونه ای باشد كه كف پایتان روی زمین قرار گرفته و زانوهایتان زاویه 90 درجه داشته و ران هایتان موازی زمین باشد.

4- مانیتور مناسب بكار برید. بهتر است مانیتور در مركز میز و درست در مقابل چشم شما قرار گیرد. هر چه صفحه مانیتور بزرگتر باشد تصویر راحت تر دیده می شود و تطابق و تقارب چشم ها كمتر شده و بنابراین دیرتر خسته می شود. فاصله مناسب مانیتور تا چشمان شما 50 تا 60 سانتی متر یا معادل یك دست كشیده شماست. بخش بالایی مانیتور باید هم سطح چشمان شما باشد. برای این كار می توانید صندلی خود را بلندتر كنید و یا مانیتورتان را پایین تر بیاورید. فراموش نكنید اگر از عینك استفاده می كنید، مانیتور را كمی به سمت بالا بچرخانید، طوری كه بخش پایینی آن به چشم شما نزدیك تر باشد.

5- خستگی چشم از دیگر عوراض كار با رایانه است. از خیره شدن به تصویر مانیتوری كه نقص دارد بپرهیزید. تماشای تصاویری كه برفك یا لرزش دارد، چشم را خسته می كند. استفاده از عینك برای افرادی كه دارای عینك هستند، هنگام كار با كامپیوتر ضرورت دارد. اما استفاده بی مورد از عینك هایی كه دارای شیشه های رنگی هستند سبب خستگی چشم خواهد شد.

هرگز به مدت طولانی به مانیتور نگاه نكنید. حداكثر پس از هر 2 ساعت، 5 دقیقه چشمان خود را ببندید. یك روش دیگر برای رفع خستگی چشم این است كه هر 20 دقیقه، 20 ثانیه به چشمانتان استراحت دهید و اشیاء دور را در فاصله 6 متری نگاه كنید.

اندازه حروف باید 2 تا 3 مرتبه بزرگتر از ریزترین متنی باشد كه شما می توانید بخوانید. به علاوه خواندن مطالب با رنگ مشكی بر روی صفحه سفید بسیار آسان و واضح است. اگر مطلبی را در صفحه مانیتور مطالعه می كنید، به علت تغییرات دائمی جسم دیدنی و تغییرات دائمی نور خواندن بسیار خسته كننده می شود و این عمل فشار زیادی به عضلات چشم وارد می كند. نكته مهم دیگر برای كاستن از خستگی چشم این است كه نور مانیتور را تنظیم كنید .شما باید نور مانیتورتان را به گونه ای تنظیم كنید كه تقریباً مشابه سطح روشنایی محیطی باشد كه دقیقاً در پشت آن قرار دارد. اگر بین روشنایی مانیتور و محیط پیرامون آن تفاوت روشنایی شدید وجود داشته باشد، شما دچار سردرد و مشكلات بینایی خواهید شد. بنابراین در ساعات مختلف روز، نور مانیتورتان را با نور اتاق تنظیم كنید.

برای رفع خستگی چشم هنگام کار با کامپیوتر، هر 20 دقیقه، 20 ثانیه به چشمانتان استراحت دهید و اشیاء دور را در فاصله 6 متری نگاه كنید.

6- درد انگشتان و مچ دست و نشانگان تونل مچ دست (سندرم تونل كارپال) از عوارض استفاده مستمر از كامپیوتر و سایر وسایل اداری محیط كار است. برای پیشگیری رعایت نكات زیر ضروری است:

باید صفحه كلید کامپیوتر هم سطح آرنج شما یا هم ارتفاع با دسته صندلی قرار گیرد. به طوری كه تقریباًَ صفحه كلید هم سطح ران های شما پشت میز كامپیوتر باشد. در شرایط مطلوب ساعدها تقریباً موازی با افق بوده و زاویه بین مچ دست و ساعد 5 تا 10 درجه است و زاویه بین بازو و ساعد روی دسته صندلی باید حدود 90 درجه باشد. در هنگام تایپ كردن از هر دو دست كمك بگیرید و با نیروی متوسط و ملایمی روی صفحه كلید فشار وارد كنید. فراموش نكنید که هنگام تایپ كردن نباید مچ دستتان بر روی جایی قرار گیرد یا خم شود و به سمت بالا یا پایین زاویه دار قرار نداشته باشد. گاهی به مچ هایتان استراحت دهید و به آنها ورزش دهید.

7- دردهای مزمن گردن و شانه هم می تواند از الطاف كار با رایانه باشد. به منظور پیشگیری از این عارضه اولاً صفحه مانیتور را دقیقاً روبروی خود قرار دهید و از قرار دادن آن در گوشه های میز خودداری كنید تا مجبور نشوید هنگام استفاده از آن، به خصوص موقع تایپ، مرتباً گردن خود را به این سو و آن سو بگردانید. همچنین سعی نمایید در نزدیكترین فاصه از صفحه كلید باشید تا از مشكلات مختلف گردن و شانه در امان باشید.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در سه شنبه بیست و نهم دی 1388 و ساعت 19:58 |

مبحث مقابله با فشارهاي رواني

ارائه مراقبتهاي پزشكي اورژانسي تجربه اي است كه در زمينه ايجاد فشار هاي رواني، يك امداد گر كسب خواهد كرد وظيفه يك امداد گر اين است كه خود را در بدترين شرايط قرار دهد تا بتواند جلوي فشارهاي رواني غير ضروري را بگيرد. بعضي از تقاضا هاي كمك پر طنش تر از انواع ديگر مي باشد شايد از نقطه نظر زماني جهت مداواي مصدوم دچار مشكل شويد. بنا بر اين شما مي توانيد جهت پيشگيري يا كاهش فشارهاي رواني غير ظروري ابتدا علائم و نشانه هاي رواني را بشناسيد و زندگي خود را با روشهايي كه باعث كاهش اين فشارها  مي شود و مطابقت دهيد در صورت نياز به سرويسهايي كه در اين زمينه خدماتي ارائه مي دهند مراجعه نماييد.

نياز به سرويسهايي كه در اين زمينه خدماتي ارائه مي دهند مراجعه نماييد.

واكنشهاي طبيعي به تنشهاي رواني:

از آنجايي كه يكي از سخت ترين فشارهاي رواني مرگ و مير است از واكنشهاي سوگواري به عنوان اساسي ترين شكل براي ظاهر شدن اين تنشها ياد خواهيم كرد بنابراين آشنايي با مراحل سوگواري به ما كمك خواهد كرد تا با افراد مختلف كه ممكن است در يكي از مراحل ذكر شده باشند چگونه برخورد كنيم.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در سه شنبه بیست و نهم دی 1388 و ساعت 19:34 |

عملکرد ضعيف قلب

نارسايي احتقاني قلب  (Congestive heart failure)

قلب

افراد بسياري با نارسايي احتقاني قلب زندگي مي ‌كنند. اين حالت يكي از شايع‌ترين علل مراجعه به بيمارستان در افراد 65 سال به بالاست. سال‌ها طول مي‌ كشد تا اين بيماري به وجود آيد. اگر شما به آن دچار نشده‌ايد، بايد بدانيد آيا در معرض خطر ابتلا هستيد؟

بايد از همين امروز تغييراتي در شيوه زندگي خود براي پيشگيري از ابتلاي به نارسايي قلبي انجام دهيد.

علايم نارسايي قلبي، در طول هفته‌ها و ماه‌ها، متعاقب ضعيف تر شدن قلب و توانايي كمتر آن براي پمپ كردن خون ايجاد مي‌ شود. نارسايي قلب اغلب به بزرگ شدن قلب(بطن چپ) منجر مي‌ شود.

آيا قلب شما از حرکت بازايستاده است؟    

زماني كه دچار نارسايي قلبي هستيد، اين به مفهوم ايستادن قلب از ضربان نيست، بلكه به اين مفهوم است كه قلب شما به طور مؤثر خون را پمپ نمي‌ كند. قلب كار مي ‌كند، اما نياز بدن به خون و اكسيژن تأمين نمي‌ شود.

نارسايي قلبي در صورت درمان نشدن بدتر مي ‌شود. بسيار مهم است كه آنچه پزشکتان مي‌ گويد، انجام دهيد.

چه چيزي ممكن است رخ دهد؟

• قلب خون كافي را پمپ نمي ‌كند.

• خون به سياهرگ‌ها بر مي ‌گردد.

• مايعات بدن افزايش مي‌ يابد و به تورم پاها منجر مي ‌شود كه " ادم " ناميده مي‌ شود.

• مايعات در بدن تجمع پيدا مي ‌كنند.

• مايعات در ريه افزايش مي ‌يابند كه به آن " احتقان ريوي " گفته مي‌ شود.

• بدن، خون، غذا و اكسيژن را دريافت نمي ‌كند.

علايم نارسايي احتقاني قلب

تنگي نفس به ويژه زمان دراز كشيدن

• تورم پاها به خصوص مچ و ساق پا

• کاهش هوشياري يا ناتواني در تفكر صحيح

خستگي و احساس بي‌حالي

افزايش وزن به ‌دليل احتباس مايعات

علل نارسايي احتقاني قلب

• سر‌خرگ‌هاي دچار انسداد، اجازه جريان خون كافي به قلب را نمي ‌دهند.

• حمله قلبي پيشين سبب برخي آسيب‌ها به عضله قلبي شده است.

• نقص قلبي از زمان تولد وجود داشته است.

• عفونت قلب يا دريچه‌هاي قلب

پُرفشاري خون

• بيماري دريچه‌اي قلب

• بيماري عضلات قلب

درمان

• استراحت

• مصرف كمتر نمك و غذاهاي شور

• جراحي در برخي موارد ممكن است مورد نياز باشد.

• پزشك ممكن است براي تقويت قلب شما داروهايي تجويز کند و يا براي دفع آب اضافي به شما "قرص‌هاي دفع آب يا مدر" را بدهد.

من چه كار مي‌ توانم بكنم؟

• ملاقات با پزشک و پيروي از دستورات وي

• مصرف داروها طبق دستور پزشک

• وزن كردن روزانه براي بررسي افزايش مايعات

• خواندن برچسب‌هاي تغذيه‌اي و مصرف رژيم غذايي سالم حاوي نمك و چربي اشباع كم

• آغاز يک برنامه ورزشي هوازي زير نظر پزشک

• ايجاد انگيزه و افزايش اشتياق و علاقه به زندگي

من بايد مراقب چه چيزهايي باشم؟

در صورتي كه هر يك از حالات زير رخ داد، سريع با پزشك خود تماس بگيريد:

• 1350گرم يا بيشتر در طول يك روز وزن اضافه كرده‌ايد.

• اگر پاها، مچ پا يا ساير بخش‌هاي بدن شما ورم كرده‌اند.

• دچار تنگي نفس شده‌ايد.

• كارهايي را كه در گذشته قادر به انجام آنها بوده‌ايد نمي‌ توانيد انجام دهيد.

• دچار آنفلوآنزا شده‌ايد.

• دچار تب شده‌ايد.

• دچار درد قفسه سينه شده‌ايد.

من چگونه مي ‌توانم بيشتر ياد بگيرم؟

با پزشك يا پرستار يا مشاور سلامت خود مشورت كنيد. اگر دچار بيماري قلبي هستيد يا پيش از اين دچار سكته شده‌ايد، اعضاي خانواده شما ممكن است در معرض خطر باشند. ايجاد تغيير در شيوه زندگي آنها براي كاهش ميزان خطر مهم است.

شما مي ‌توانيد از كتابچه‌ها و بروشورهاي علمي‌ براي انتخاب زندگي سالم‌تر و كاهش ميزان خطر، كنترل بيماري و مراقبت از افراد مورد علاقه‌تان استفاده كنيد. علم و آگاهي قدرت محسوب مي ‌شوند، در نتيجه بيشتر بياموزيد و بيشتر زندگي كنيد

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در سه شنبه بیست و نهم دی 1388 و ساعت 19:33 |

مچ ‌درد ناشي از کار

سندرم تونل کارپال  (Carpal tunnel syndrome)

سندرم تونل کارپال

 

علائم سندرم تونل کارپال (Carpal tunnel syndrome) با سوزش، بي حسي و مورمور شدن انگشتان دست شروع مي‌شود. ممكن است فرد در نيمه شب، بر اثر خواب رفتن  دست و بي حسي آن بيدار شود. تكان دادن دست و قرار دادن دست در آب اوضاع را كمي ‌بهتر مي‌كند، اما روند بيماري هنوز ادامه دارد. بعد از چند ماه يا چند هفته دست دچار ضعف شديد مي‌شود و انگشتان حتي نمي‌توانند سبك‌ترين اشيا را بگيرند و نگه دارند و دست قدرت خود را از دست مي‌دهد.

اين سلسله اتفاقات ناخوشايند ممکن است هر کدام از ما را بترساند و ما را درباره استفاده هميشگي از دستانمان نگران کند. لازم نيست حتماً نوازنده پيانو يا يک تايپيست حرفه‌اي باشيم تا ابتلا به اين بيماري، ما را از کار بيکار کند. در اثر ابتلا به اين بيماري و از بين رفتن قدرت انعطاف انگشتان، غذا خوردن، مسواک زدن و حتي لباس پوشيدن تقريباً غيرممکن مي‌شود.

تونل کارپال چيست؟

تونل کارپال، کانالي در مچ است که عصب مياني در آن قرار دارد. اين عصب به انگشت شست و قسمتي از کف دست، انگشت اشاره، انگشت مياني و  نيمي ‌از انگشت سوم حس مي‌دهد. وقتي مچ دست در حالت بدي قرار بگيرد، فضاي کافي براي عصب مديان(عصب مياني) وجود ندارد و به اين عصب فشار وارد مي‌شود. همچنين وقتي اين تونل ملتهب شود و آسيب ببيند، به عصب هم صدمه وارد مي‌آيد که باعث سوزش و خارش، کرخ و بي‌حس شدن، ضعف يا درد در انگشت‌ها مي‌شود.

علايم

علايم شامل ضعف يا بي حسي در يک يا هر دو دست، مور مور شدن، سوزش و خواب رفتن انگشتان يک يا هر دو دست، درد شديد دست به خصوص در ناحيه مچ دست، پخش شدن درد تا ناحيه آرنج، اختلال در حرکت انگشتان، کاهش قدرت حمل وسايل و اشيا مانند کيف دستي و  در موارد شديد، تحليل رفتن و ضعف در بافت ماهيچه‌اي اطراف شست مي‌باشد.

چه کساني مبتلا مي‌شوند؟

بيشتر افراد در 30 تا 60 سالگي دچار اين عارضه مي‌شوند. همچنين شيوع اين بيماري در زنان بيشتر از مردان است، به طوري که زنان پنج برابر بيشتر از مردان به اين بيماري مبتلا مي‌شوند.

اين حالت ممکن است به دليل تغييرات هورموني و به هم خوردن تعادل مايعات بدن اتفاق بيفتد. برخي شرايط مانند بارداري و برخي بيماري‌ها مانند پرکاري تيروئيد ، فشار خون بالا ، پوکي استخوان ، چاقي و ديابت هم با ابتلا به سندرم تونل کارپال ارتباط دارند.

سندرم تونل کارپال

درمان

خوشبختانه اين بيماري دردناک قابل درمان است. روش‌هاي مختلفي براي درمان اين بيماري وجود دارد. اولين اقدام درماني، ممکن است بستن شبانه انگشت‌ها با آتل يا نوارهاي مخصوص به مدت چند هفته هنگام خواب باشد. اگر نتيجه موفقيت آميز نباشد، در طول روز هم بستن اين نوارها و آتل توصيه مي‌شود.

در مرحله بعد، ممکن است درمان‌هاي دارويي آغاز شود. علايم معمولا با درمان‌هاي دارويي بهبود پيدا مي‌کند، اما نهايتا 50 درصد موارد نياز به جراحي دارد.

جراحي در سندرم تونل کارپال

جراحي تا 85 درصد موفقيت آميز است، اما بهبود کامل چند ماه طول مي‌کشد.

خانم‌هاي خانه‌دار هم مراقب باشند

هر چند اين عارضه بيشتر در مشاغل خاصي ديده مي‌شود، اما اين بيماري فقط مربوط به شاغلان نيست و خانم‌هاي خانه‌دار هم بايد مراقب باشند. انجام کارهاي خانه مي‌تواند باعث به‌وجود آمدن سندرم تونل کارپال شود.

لذا به خانم هاي خانه دار توصيه مي شود:

* هنگام انجام کارهاي خانه مانند گردگيري ، شستن ظروف و جارو کردن ممکن است دست شما در حالات بد و نامناسبي قرار گيرد و اين حالات، باعث ايجاد آسيب‌هاي اسکلتي عضلاني شود. به همين دليل توصيه مي‌شود هنگام انجام کارهاي خانه به وضعيت و نحوه قرار گرفتن مچ دستتان توجه کنيد.

* از انجام حرکات تکراري و کارهايي که نياز به فشار و نيروي زياد دارند، تا حد امکان خودداري کنيد.

* از وسايل و تجهيزاتي که براي کاهش آسيب‌ها و جراحات مچ دست طراحي شده‌اند، استفاده کنيد.

* براي راحت‌تر کار کردن و نياز کمتر به نيروي زياد سعي کنيد کارها را به روش آسان‌تري انجام دهيد؛ مثلا براي شستن ظروف از ماشين ظرفشويي استفاده کنيد. در صورت شست‌وشوي ظروف با دست هم بهتر است ظرف‌ها را چند دقيقه در آب گرم و مايع ظرف شويي قرار دهيد تا هنگام شست‌وشو نياز به فشار اضافي نباشد و راحت‌تر تميز شود.

* دستتان را در معرض ارتعاش قرار ندهيد. برخي وسايل برقي مانند آبميوه گيري و چرخ گوشت ممکن است هنگام کار ارتعاش ايجاد کنند. دستتان را روي بدنه آن ها قرار ندهيد.

* به مدت طولاني و در يک حالت کار نکنيد. هنگام کار استراحت‌هاي متوالي انجام دهيد.

* هر وقت در دستانتان احساس درد و بي حسي کرديد، دست از کار بکشيد.

* در صورت احساس هر گونه ناراحتي و وجود علايم سريعاً به پزشک مراجعه کنيد تا نسبت به تشخيص و درمان به موقع اقدام کند.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در سه شنبه بیست و نهم دی 1388 و ساعت 19:30 |

آیا تا بحال نام اکستاسی را شنیده اید؟

  آیا تا به حال در میهمانیهائی موسوم به اکس پارتی شرکت کرده اید؟ احتمالاً در بین دوستان شما کسانی هستند که اسم این ماده را شنیده اند یا آنرا مصرف کرده اند ؟!  اکستاسی در قالب قرص های شادی بخش به طاعون خفته عصر ما تبدیل می شود.. آنچه در این نوشتار مشاهده می کنید نتیجۀ تحقیقات جمعي از دانشجويان پزشكي است که به منظور اطلاع رسانی عمومی خدمتتان عرضه می شود.  

 اکستاسی چیست ؟
تركيب MDMA یا 3 و 4 متيلن دی اكسی مت امفتامين كه به نامهای اكستاسی، اكستازی، XTC ،   E  وX هم معروف است. در ايران به نام قرص شادی هم شناخته می‌شود. اين ماده در 1914 در آلمان به عنوان كم كننده اشتها مورد استفاده قرار گرفت كه به علت اثرات آن از رده مصرف خارج شد. در دهه 70 ميلادی اين دارو كاربرد مجدد يافت و در روان درمانی برای كمك به بيان احساسات بيماران استفاده شد كه در 1984 با اثبات اثرات آن روی مغز حیوانات آزمايشگاهی، از رده خارج شد. در 1985 در آمريكا، مصرف آن ممنوع اعلام شد. در سالهای اخير مصرف آن در آمريكا، در پارتی‌های شبانه موسوم به Raves به شدت افزايش يافته است كه باعث نگرانی دولت امريكا شده است. در دوره زمانی خاصی در اروپا، مصرف اين مواد انرژی زا و شادی‌بخش براي كاهش مصرف ساير مواد مخدر مثل هروئين تشويق شده است بطوری كه مصرف آن در اروپا در 1995 از 500 هزار قرص در سال به 30 ميليون قرص در دو سال بعد رسيده است.
همچنانكه ذكر خواهد شد مشكل اصلی در مصرف اين مواد عوارض مزمن آن می‌باشد. عوارض حاد مصرف بيشتر در مرتبه اول مصرف و در صورت تداخل با بعضی داروهای ضدافسردگی پيش می‌آيد. 
 اشکال رایج داروئی
دارو در امريكا بصورت قرصهای خوراكی و جويدنی، كپسول و مواد تدخينی و تزريقی موجود است. قيمت هر قرص بين 10 تا 30 دلار است در ايران قيمت قرص بين 4 تا 20 هزار تومان (متوسط 10 هزار تومان) است كه با ماركهای مرسدس بنز و ميستوبيشی، $ ، KO  وصليب موجود است و به علت قابليت ساخت آن كه براحتی انجام می‌شود در لابراتورهای داخلی هم ساخته می‌شود كه خطر وجود مواد اضافی در آن و عوارض ناشي از آنها وجود دارد. هر قرص خوراكی حاوی 80 تا 160 میلیگرم MDMA است. پس از بلعيدن اثرات قرص پس از 20 تا 90 دقيقه بعد ظاهر شده و حدود 2 تا 3 ساعت اثرات آن در يك حد حفظ شده و بعد افت می کند و از 3 تا 24 ساعت اثرات آن باقیست.

 

 

نحوۀ اثر در مغز
آمین‌های مغز – بویژه نوراپی نفرین و سرتونین نوروترانسیمترهای مسیرهایی هستند كه كارشان بروز خلق است. با توجه به فرضیه آمینی، كاهش عملكرد این آمین‌ها باعث افسردگی خواهد شد و افزایش فعالیت‌ آنها باعث بالا رفتن خلق می‌شود.
MDMA از طرقی كه ذكر خواهد شد باعث افزایش خلق و احساس نشاط می‌شود.

فرضیه تاثیر MDMA اکستاسی بر مغز:
1 - افزایش آزادسازی سروتونین در سیناپس‌های مغزی
2 - بلوك بازجذب سروتونین
3 - افت میزان سروتونین مغز
4 - اثرات غیرمستقیم بر میزان دوپامین مغز
 

عوارض پس از مصرف اكستاسی:

●● اثرات مثبت:
● افزايش شديد احساس خوب بودن در فرد
● افزايش انرژی در فرد
● احساس تمايل برای ارتباط با ديگران و احساس تعلق و نزديكی به ديگران
● احساس عشق و سرخوشي
● دست و دلبازی
● افزايش هوشياری و درك موسيقی
● افزايش حسهای بویايی و چشايی
● احساس تجربيات و حالات روحی جديد در زندگی
● احساس روشنايی
● تمايل براي آغوش گرفتن و بوسيدن ديگران
● به علت افزايش انرژی در افراد مصرف كنندگان تمايل برای فعاليت شديد و رقصهای طولانی دارند.
● يك تجربه: الكساندر شوگيلين بيوشيميت آمريكايی كه برای اولين بار روی عوارض اين دارو كار می‌كرد پس از يكبار مصرف اكستاسی مينويسد كوهی كه نزديك منزلم بود و هر روز آنرا می‌ديدم پس از مصرف اكستاسی طوری به نظرم می‌آمد كه دوست داشتم ساعتها آنرا تماشا كنم؟!

●● اثرات منفی:
● كاهش اشتها
● تغييرات بينايی
● گشاد شدن مردمكها (ميدرياز) افراد مصرف كننده در محل‌های مصرف مثل پارتی‌ها با وجود كم بودن نور مجبور به استفاده از عینكهای آفتابی در شب هستند كه علت آن تحريك‌پذيری با نور است.
● حركات غيرطبيعی چشم (نيستاگموس)
● توهم بينايی (هالوسيناسيون)
● افزايش ضربان قلب و فشار خون (تاكی‌كاردی و هيپرتانسيون)
● تغيير در نظم حفظ دمای بدن
● فك زدنهای طولانی (افراد مصرف كننده برای جلوگیری از حالت قفل شدن فك مجبور به مصرف آدامس هستند، تا ساعتها پس از مصرف این حالت فك زدنهای غير طبيعی موجود است.
● لرزيدن، عصبی شدن، عدم تمایل برای استراحت
● تمايل شديد برای مصرف مجدد اين ماده پس از افت تاثير اوليه

●● اثرات منفی شديد:
● اثرات شديد احساسی، اختلال خواب، كابوسهای شبانه حملات ناگهانی اضطراب ،ديوانگي(Psychosis)
● انقباض شديد فك و پارگی زبان در اثر فك زدنهای طولانی در صورت بروز این حالت باید از آمپول دیازپام و یا قرصهای خوراکی آن استفاده کرد.
● عدم تمركز، فراموشی، اختلال در يادگيری (Confusion)
● افزايش دمای بدن و كاهش آب بدن (در پارتی‌هايی كه اين دارو مصرف می‌شود افراد مجبور به مصرف آب فراوان و مكرر هستند و اين مساله خطرات خاص خود را به دنبال دارد.
● اختلال در مكانيسم نعوظ و نرسيدن به اوج لذت جنسی (ارگاسم)
● تهوع و استفراغ
● كاهش سديم خون در اثر مصرف زياد مايعات (هيپوناترمی)
● سردرد و سرگيجه و تشنج
● آنمی آپلاستیک (سرکوب شدید خونسازی مغز استخوان)
● افت شديد خلق در روزهای پس از مصرف
● خستگی و افسردگی شديد تا يك هفته پس از مصرف
● احتمال اعتياد جسمی كم است ولی احتمال اعتياد روانی بسيار زياد است.
● احتمال سميت كبدی
● صدمه به اعصاب مغزی
● احتباس ادراری
● تخریب عضلات مخطط (رابدومیولیز) که در نتیجۀ افزایش دمای بدن رخ می دهد و می تواند بعلت رسوب مواد حاصل از این تخریب در کلیه باعث آسیب به این ارگان شود.
● ميزان بروز مرگ در اثر مصرف اكستاسی 2 در 100000 مصرف كننده است.
● دختران جوان بعلت اثرات هورمونهای جنسی زنانه، در صورت مصرف اكستاسی در معرض خطر بيشتری برای ابتلا به افت سديم خون و بدنبال آن تشنج هستند.
● موارد منع مصرف:
با توجه به اثرات اكستاسی در افزايش فشار خون و تعداد نبض و با توجه به اينكه گروهی از مردم پاسخ و واكنش بيشتری نسبت به اين ماده نشان می‌دهند افراد با سابقه فشار خون بالا، مشكلات قلبی (اختلالات ضربان قلب و…) يا افراد با سابقه سكته قلبی نبايد از اين ماده استفاده كنند. افراد با سابقه مشكل كبدی و كليوی نيز منع مصرف قطعی دارند.
كسانی كه از داروهای ضد افسردگی مثل فنلزين، ترانيل سيپرومين و ضد افسردگی‌هايی مثل پروزاك و زولوفت (Zoloft) هم استفاده می‌كنند به هيچ‌وجه نبايد از اكستاسی استفاده كننده موارد مرگ ناشی از مصرف همزمان اين داروها با اكستاسی گزارش شده است.
علائم مسموميت با اكستاسی (مربوط به بالا رفتن بيش از حد غلظت دارو در خون) به شكل افزايش شديد ضربان قلب، فشارخون، خستگی، گرفتگی عضلانی یا حملات حاد ترس (Panic Attack) می‌باشد. در صورت بروز علائم فوق شخص بايد فعاليت را كنار گذاشته، بنشيند و مايعات (آب و آب ميوه) به ميزان كافی مصرف كند. در صورت بروز علائم مثل تشنج، كاهش سطح هوشياری و … هرچه سريعتر به مراكز درمانی مراجعه شود. در صورت مصرف همزمان قرص‌های اكستاسی با الكل عوارض ناشی از دهيدراتاسيون و كاهش آب بدن تشديد می‌‌شود و در عين حال عوارض اكستاسی بر خلق كاهش می‌يابد

 درمان
برای درمان اعتياد به اين ماده به روان درمانی و كار سخت گروهی نياز است. هيچ پادزهر (آنتی‌دوتی) برای مسموميت با اكستاسی وجود ندارد. در صورت بروز علائمی مثل تب شديد، تشنج و تغييرات ضربان قلب (تاكی‌ آريتمی)، درمان علامتی است. از تركيبات ضد افسردگی و آنتی‌سايكوتيك برای درمان عوارض در روزهای پس از مصرف استفاده می‌شود.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:54 |

گياهان دارويي، طلاي سبز ايران زمين

از ديرباز خواص گياهان دارويي براي انسان‌ها شناخته‌شده و باتوجه به تنوع آب وهوايي كشت انواع گياهان دارويي و معطر در آداب و رسوم ايرانيان سابقه طولاني دارد.

در علم پزشكي داروها به سه‌دسته تقسيم مي‌شوند، دسته اول داروهايي كاملا با منشاء طبيعي، دسته دوم داروهاي نيمه مصنوعي و دسته سوم داروهاي شيميايي هستند. بعد از كشف آنتي بيوتيك‌ها در دهه ‪ ۱۹۵۰ ميلادي  علم پزشكي وارد دنياي جديد خود شد و از اين به ‌بعد شاهد افول طب گياهي و حيواني در جهان هستيم. آنتي بيوتيك‌هاتحول بزرگي دردرمان بيماران ايجاد كرد و بعد از آن چهار هزار نوع داروي شيميايي كشف و ساخته شدند. اثرهاي درماني خوبي كه داروهاي شيميايي (غيرطبيعي) داشتند مشخص شد كه آنها عوارض نامطلوبي از خود بجاي مي‌گذارند بطوري كه استفاده از آنها توسط پزشكان روز به روز محدودتر مي‌شود.


رويكرد جديد علم به سمت گياهان دارويي و موادطبيعي به‌جاي استفاده از مواد شيميايي مصنوعي اهميت كشت و فرآوري اين گياهان را روشن مي‌سازد و بازگشت بسوي طب سنتي سبب شده كه بيش از ‪
۸۰درصد تحقيق در مراكز تحقيقات دارويي دنيا به استفاده از مواد گياهي و طبيعي معطوف شود.
پيشرفت علم پزشكي و گياه‌شناسي يافته‌هاي جديدي را از اهميت وخواص گياهان در درمان بيماريهامعرفي مي ‌كند و عوارض نامطلوب داروهاي شيميايي به پيشرفت علم گياهان دارويي سرعت بيشتري بخشيده‌است. گياهان دارويي مي‌توانند مواد مفيد معدني موجود در گياهان را جذب و پس از مصرف تفاله‌آنرا دفع كرده و مانند داروهاي  شيميايي، رسوبي در بدن باقي نمي‌گذارد.

اين درحاليست كه كشور ايران به تنهايي به‌اندازه چهاربرابر قاره اروپا داراي شرايط اقليمي براي توليد گياهان دارويي است، از اين رو توليد اين گياهان مي‌تواند در كنار "طلاي سياه"، نام "طلاي سبز" را وارد سبد اقلام صادراتي كشورمان قراردهد.

 الموت، طارم سفلي، بوئين زهرا ازمناطق رشد گياهان دارويي است و به‌علت تنوع آب و هوايي ايران و وجود چهار فصل متنوع بيش ازهفت هزار نوع گونه گياهي در كشور وجود دارد.


عطاران كه نسل به نسل طبابت با گياه را تجربه مي‌كنند، مصرانه روش‌هاي درماني خود را بهترين راه علاج بيماران مي‌دانند و طب سنتي را كه مبتني بر استفاده از گياهان دارويي است، درمان بدون عوارض مي‌دانند.


نكاتي جالب در خصوص مصرف داروهاي گياهي در ايران:

براساس گزارشي كه در شصت و پنجمين فصلنامه علمي، اقتصادي جنگل هاومراتع كشور به چاپ رسيده :

1-۶۰ درصد مصرف‌كنندگان دارويي را بانوان تشكيل مي‌دهند!!

2- بيشترين تعداد گياهان دارويي متعلق به زير رده جداگل برگ‌ها و بيشترين تعداد گونه از تيره نعناعيان با حداقل ‪ ۴۳گونه و بيشترين جنس از تيره كاسني با تعداد حداقل ‪ ۲۶جنس است.

3- پسته، زرشك، ميخك، چنگال آبي، شب بو، كدو، شمعداني، حنا، پنيرك، كتان، خشخاش، آلاله، عناب، گل سرخ، چتريان، بنفشه، اسفند، استبرق، گاو زبان، كاسني، پامچال، روناس، گل ميمون، توسكا، لاله عباسي، نارون، گزنه، سنجد، شاه پسند، بيد از ارقام مهم گياهان دارويي بشمار مي‌روند.

4- شركتهاي "دينه"  و باريج اسانس و ... از مطرح ترين توليدكننده داروهاي گياهي به صورت صنعتي در ايران هستند.



+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:52 |

راههاي مقابله با مصرف غيرمنطقي داروها

سلامت و بهداشت از اركان مهم و از عوامل مؤثر توسعة پايدار در هر جامعه است و البته نقش دارو در اين ميان بسيار اساسي، مؤثر و تعيين كننده است. بدین سبب که دارو عمدتاً به عنوان آخرين و حساس ترين مرحله در چرخة سلامت و بهداشت اثر خود را آشكار مي سازد. بشر براي رفع نيازهاي اولیه خود در جهت تسكين و فرو نشاندن دردها و آلام خود از دارو استفاده مي كرده است. آشکار است داروهاي مورد استفاده تنها داروهاي طبيعي بوده و بخش عمده اي از آنها را گياهان دارويي تشكيل مي داده است.

آمار نشان مي دهند كه در سال 2001 فروش دارو در جهان 5/387 ميليارد دلار بوده، در سال 2002 اين رقم به 6/420 ميليارد دلار رسيده و در سال 2006 به 3/618 ميليارد دلار خواهد رسيد.

 

ده دارو با فروش بیش از 3 میلیارد دلار در سالهای 2000 و 2001

محصول

كاربرد درماني

فروش سال 2000

(ميليارد دلار)

فروش سال 2001

(ميليارد دلار)

فروش سال 2002 (ميليارد دلار)

بر اساس دو گزارش مختلف

Celecoxib (Celebrex)

آرتريت

6/2

1/3

3

3

Lansoprazole (Prevacid)

اولسر

5/2

1/3

7/3

6/3

Amlodipine (Norvasc)

فشار خون

3/3

5/3

8/3

4

Olanzapine (Zyprexa)

اسكيزوفرني

3/2

3

6/3

4

Human Insuline (Humulin) Novulin, Humolog)

ديابت

5/3

4

-

2/4

Omeprazole (Prilosec)

اولسر

2/6

3/7

2/6

2/5

 

Interferons (Intron, Betaferon, Rebif, Avonex)

سرطان،

مالتيپل اسكلروزيس،

هپاتيت C

 

1/3

 

4/3

 

-

 

6/5

Simvastatin (Zocor)

چربي خون

2/5

5/5

6/5

2/6

Erythropoietin (Procrit, Eprex, Epogen, Espo, Epogin, Arnesp, NeRecormon)

 

آنمي ( كم خوني )

 

5/5

 

4/6

 

__

 

6/8

Atorvastatin (Lipitor)

چربي خون

5

4/6

9/7

6/8

 

دارو در ایران

در كشور ايران با وجود بيش از 50 كارخانه داروسازي و نیز وجود كارخانه هاي گياهان دارويي، داروهاي گياهي و داروهاي بيولوژيك، در سال 1379 بالغ بر 7/18 ميليارد عدد دارو به ارزش بيش از 3400 ميليارد ريال به فروش رسيده است (23 ميليارد ريال از رقم مذکور مربوط به داروهاي تك نسخه اي است) كه در مقايسه با آمار مصرف دارو در سال 1378، 12 درصد رشد مصرف عددي و حدود 33 درصد رشد مصرف ريالي را نشان می دهد. در ضمن به جمع ريالي فوق بايد حدود 200 ميليارد ريال يارانه پرداختي توسط دولت را (که براي داروهاي توليد داخل و وارداتي پرداخت شده) اضافه کرد.

با امكان صدور مجوز واردات دارو با ارز آزاد، امكان ورود و عرضه داروهاي جديدتر و در مواقع كمبود دارويي، وارد شدن داورهاي توليد داخل در حجم انبوه و به فوريت نيز بر رشد مصرف ريالي داورها تأثير گذار بوده است.چنانچه جمعيت كشور در سال 1379 شصت و چهار ميليون نفر در نظر گرفته شود، بطور متوسط هر ايراني بالغ بر 292 عدد دارو به ارزش 53125 ريال دارو مصرف كرده است. اين مقدار در سال 1381 به  313 عدد دارو به ارزش 200ر83 ريال براي هر فرد رسيده است و در سال 1382 با محاسبة 9 ماه از سال و جمعيت 66 ميليون، تعداد 351 عدد دارو در سال براي هر فرد قابل مشاهده است و مبلغ 654ر84 ريال سرانه دارو پيش بيني سال 82 است).

به هر حال آنچه را که باعث افزايش مصرف و يا مصرف بي رويه دارو مي شود، ميتوان درمؤلفه هاي زير جستجو نمود:

فرهنگ عمومي مصرف دارو

الف فرهنگ عامة مردم

            بسياري از مردم به دلايل مختلف تنها راه درمان را استفاده از دارو مي دانند و حتي در پاره اي اوقات آنرا محدود به مصرف شكل خاصي از دارو، مثلاً داروي تزريقي مي دانند. این افراد در مراجعه به پزشك درخواست داروي تزريقي مي کنند، يا از پزشك درخواست داروهاي خاصی را می کنند كه به تشخيص خودشان براي درمان آنها مؤثر است. طبیعی است كه اين نوع تفكر و این روش مقابله با بيماري، پزشك را وادار به نوشتن اقلام زيادي دارو مي نمايد كه مسلماً در افزايش مصرف دارو نقش عمده اي دارد.

ب- فرهنگ نسخه نويسي

            عمدة مصرف دارو، در پي نوشتن نسخة دارويي توسط پزشك صورت مي گیرد متوسط اقلام دارويي كه در كشور ما در يك نسخه  نوشته مي شود 6/3 قلم مي باشد، در حاليكه در كشورهاي پيشرفته اين رقم 5/1 است. يكي از دلايل اين تفاوت ارقام، مسئله اي است كه در فرض قبل ياد شد. البته در پاره اي از اوقات ممكن است، پزشک تشخيص كاملاً افتراقي در مورد بيماري نداشته باشد یا اينكه بخواهد ساير عوارض بيماري را كه معمولاً با درمان بيماري خود بخود از بين می رود بطور همزمان درمان كند. در نتيجه تعداد اقلام بيشتري دارو در نسخه نوشته مي شود كه افزايش مصرف دارو را در پی خواهد داشت.

ج - خوددرماني 

            بيماري در حقيقت، از میان رفتن سلامتي است. این سلامتي كه تا قبل از گرفتار شدن شخص به بيماري وجود داشته است. بنابر اين شخص بيمار علاوه بر آزردگی جسمانی مقداري افسردگی هم دارد و لذا سعي مي كند با توجه به خصوصيات زمان سلامت و نیز حالت بيماري، شخصاً به درمان خود بپردازد، یا از درمانهايي كه شخص دیگری با بيماريهاي مشابه استفاده كرده، استفاده نمايد. در این مورد علاوه بر اينكه اصل مسئله دچار اشكال است. مصرف دارو را افزايش مي یابد و البته درمان نيز صورت نمي پذيرد. و افزون بر این، حجم زيادي دارو در خانه ها باقي مي ماند.

د ـ مراجعه به پزشك هاي متعدد

            بيمار با مراجعه به پزشك و پس از گذشت يك يا دو روز مصرف دارو و عدم مشاهدة بهبودي مجدداً به پزشك ديگري جهت مداوا مراجعه مي نمايد. اين مراجعات مکرر به پزشكان گوناگون براي درمان يك بيماري، ضمن آنكه ممكن است پزشکان از داروهاي تجويز شده در معالجة قبلي بی اطلاع باشند (كه البته زياد هم اتفاق مي افتد) باعث تضاد اثر داروها می شود و علاوه بر آنكه مشكلاتي را نيز براي بيمار به همراه دارد مصرف دارو را نيز افزایش می دهد.

            چنانچه طرح پزشك خانواده اجرا شود و هر شخصي براي درمان فقط به يك پزشك مراجعه كند و در صورت صلاحديد آن پزشك، با توجه به نوع بيماري به پزشكان متخصص ديگر مراجعه نمايد، ضمن برطرف شدن مشكل ياد شده، سابقه و پروندة بيماري و بيمار هميشه در نزد پزشك خانواده وجود خواهد داشت. اين امر در بحث درمان و مصرف دارو بسيار مهم و حياتي است و در كاهش مصرف دارو نقش عمده اي را ايفا خواهد كرد.

بيمه هاي درماني

            نابساماني در امر بيمه هاي درماني، تعدد وجود بيمه هاي درماني متعلق به دولت، مانند بيمه خدمات درماني، تأمين اجتماعي، نيروهاي مسلح، صنعت نفت و غيره باعث نابساماني در مراكز درمان شده است. همچنين تعرفه هاي متفاوتي كه در بيمه ها وجود دارد بر این نابساماني افزوده است. از ديگر مشكلات بيمه هاي خدمات درماني توزيع دفترچه هاي خدمات درماني است كه در دست مردم قرار دارد و صاحبان آن می توانند به هر شكل و به هر ميزان كه بخواهند به هر پزشك و به هر مركز درماني مراجعه کنند. این امر براي سازمانهاي بيمه گر نيز مشكلاتي را به همراه دارد كه در اين رابطه سازمانهاي ديگر با عامل حق سرانه با دولت تعامل مالي دارند. متأسفانه هر ساله صدها ميليارد تومان بدهي به مراكز درماني و دارويي و مشكلات بسيار ديگر حاصل اين ارتباط است. طبیعی است که مشكلات سازمان هاي بيمه گر امر درمان و دارو را مختل كرده و آنها را به جاي برنامه ريزي مجبور به حل مشكلات روزمره می کند. و اين نابساماني خود موجب عدم كنترل در مصرف دارو مي شود، هر چند اخيراً سازمانهاي بيمه گر به كنترل  نسخ پزشكان پرداخته و محدوديت هايي در اقلام و مبلغ نسخه ها قائل شده اند. اما این راه حل به دليل عدم برنامه ريزي و يكپارچه نبودن بحث درمان راه به جائي نبرده است. لازم است با يك پارچه شدن بحث درمان، بيمه و بيمه گر به اين امر خطير سر و ساماني داده شود تا مصرف دارو نيز سر و سامان گيرد.

عدم رعايت بهداشت عمومي

            علي رغم همه پيشرفت هايي كه در امر تحقق بهداشت عمومي در سالهاي اخير داشته ايم باز هم مشاهده مي شود كه در پاره اي از اوقات عدم رعايت برخي از موازين به سادگي موجب بيماريهاي گسترده و فراگير مي شود. وجود اين بيماريهاي گسترده و اپيدمي موجب مصرف حجم وسيعي از  دارو ها مي شود. اميد است با عنايت به فعاليت هاي چشمگير در مبارزه با بيماريهاي واگير و  غير واگير و با برنامه هاي در دست اجرا، مصرف دارو در اين زمينهء خاص منطقي گردد.

 

مديريت صحيح در امر دارو

            سياست هاي متناوب و متفاوت كه به وسيلة‌ مسئولين امر دارو و بيمه هر روزه اعلام و اعمال  مي شود، موجب عدم ثبات در امر روية‌ تجويز و مصرف دارو مي گردد. دارويي از ليست بيمه حذف مي شود و دارويي افزوده مي شود و داروی دیگری گران مي شود. اين عوامل در نوشتن اقلام دارويي در نسخه ها تأثير  می گذارد و اين تفاوتها در درمان بيماريها باعث تغييرات مداوم در داروهاي تجويزي مي شود.

 

عدم توجه رسانه هاي گروهي به امر دارو

دارو همانگونه كه موجب سلامتي مي شود مي تواند سلامتي را به خطر بياندازد. در بسياري از دائرةالمعارف ها و لغتنامه ها دارو را سم معني کرده اند. با توجه به اهميت اين موضوع، رسانه های گروهی آنگونه كه شايسته است، سهم خود را در این مهم ايفا نكرده اند. لازم است رسانه ها براي مردم اين مسئله را به صورتهای مختلف گوشزد نمايند تا مردم از مصرف بي جا و بدون تجويز دارو، جداً خودداري نمايند. يا اينكه توصيه نمايند دارو به طور كامل مصرف شود و در شرايط معمول تا قبل از مصرف كامل دارو از مراجعه مجدد به پزشك كه خود عامل مصرف داروهاي بيشتري است خودداري گردد. اين نوع آموزش مي تواند در مصرف بي رويه و نابجاي دارويي كاملاً مؤثر باشد. حتي چنانچه این گونه مسائل در كتب درسي دانش آموزان گنجانده شود مي تواند عامل مؤثري در كاهش مصرف بيش از حد دارو باشد.

 

قيمت دارو

            در مقايسه با بسياري از كشورها قيمت دارو در ايران بسيار نازل است. اين امر موجب شده است كه دارو از ايران و خصوصاً از مرزهاي شرقي كشور به شكل قاچاق خارج شود. هر چند كه اين امر در مصرف دارو در ايران تأثیر چندانی ندارد اما به هر حال چون دارو از مراكز دارويي (داروخانه) عموماً خارج مي شود نهايتاً به عنوان مصرف دارو تلقي مي شود و آمار مصرف را دچار خدشه مي نمايد.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:51 |

كرم هاي مرطوب كننده

توانايي نگهداري پوست نسبت به آب يكي از مهمترين عواملي است كه در ميزان آب پوست در نتيجه قابليت انعطاف آن دخالت مي كند و كوچكترين بي نظمي و اختلال در اين خاصيت پوست منجر به عوارض بسيار مهمي از قبيل چين و چروك ،پوسته پوسته شدن و ترك خوردن پوست مي گردد.

هيدراتاسيون پوست به سه عامل زير بستگي دارد .

1- سرعتي كه آب از طبقات عمقي پوست به طبقه شاخي مي رسد

2- قدرت نگهداري آب توسط طبقه شاخي

3- سرعت تبخير آب از سطح پوست

كرمهاي مرطوب كننده با ايجاد يك لايه در سطح پوست سرعت دفع آب از اپيدرم را كاهش ميدهند و همچنين قدرت نگهدراي آب توسط طبقه شاخي را افزايش مي دهند و باعث حفظ خواص طبيعي پوست مي گردند.

اما خشكي و سردي هوا ، وزش باد،گرم و خشك بودن اتاق هاي خانه كه با وسايل حرارتي كه باعث خشكي هوا مي شوند ، گرم شده اند ، باعث افزايش تبخير آب از پوست مي شوند.و صابون ها و پاك كننده ها باعث كاهش قدرت نگهداري آب توسط طبقه شاخي مي گردد.در نتيجه اين عوامل باعث خشك شدن هر چه بيشتر پوست مي گردند.و احتياج پوست رابه كرم هاي مرطوب  كننده دو چندان مي نمايند.

قابليت انعطاف لايه شاخي پوست در رطوبت نسبي حدود 60% و بالاتر مناسب است  ودر اين شرايط يك حالت تعادلي وجود دارد كه اجازه نمي دهد محتواي رطوبت لايه شاخي به كمتر از حد بحراني برسد. در زمستان و منازلي كه با حرارت گرم مي شوند يا در هواي طوفاني كه هوا بشدت حركت مي كند لايه شاخي خشك مي شود . بنابر اين پوست لايه لايه شده و مقدار غير قابل انتظاري آب از دست مي دهد

در ايران خشكي هوا و وزش دائمي باد در اكثر مناطق سبب مي شود كه ميزان تبخير پوستي آب زيادتر بوده و تقريبا تمامي افراد از خشكي پوست رنج مي برند.

ميزان نگهداري آب در سلول هاي طبقه شاخي به وجود عوامل جاذب الرطروبه طبيعي پوست ارتباط داردكه در داخل سلولهاي طبقه شاخي نگهداري شده و سبوم يا چربي ترشح شده توسط غدد مولد چربي از غشائ اين سلولها محافظت كرده باعث مي شود كه در اثر شستشو با أب عوامل جاذب الرطروبه طبيعي پوست شسته نشود.

ولي در صورت مصرف بي رويه صابونها و دترژنتها كه سبب انحلال سبوم و شسته شدن أن از غشائ سلولهاي لايه شاخي مي شوند عوامل جاذب الرطروبه طبيعي پوست در معرض شستشو با أب قرار گرفته و بتدريج باپيشرفت اين روند پوست خشك شده و اگزما ساده ترين عارضه اي است كه پوست بدن مبتلا خواهد شد.

در كرمهاي مرطوب كننده خوب بدليل بكار گيري مواد جاذب الروطوبه كه تركيبي نزديك با  عوامل جاذب الرطروبه طبيعي پوست دارند به تامين مواد جاذب الروطوبه از دست رفته پوست كمك شاياني مي كند

مشخصات يك كرم مرطوب كننده ايده ال:

1- رنگ و بوي مناسب وشفافيت و جلاي خوب و ظاهر كاملا يكنواخت 2-عدم ايجاد حساسيت و ألودگي ميكروبي و قارچي هنگام كاربرد روي پوست  3-قوام و ويسكوزيته مناسب 4- قابليت پاك شدن سريع بعد از شستشو و عدم ايجاد ظاهر چرب در پوست بعد از مصرف 5-قابليت جذب پوستي سريع بعد از مصرف و ماساژ درپوست

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:50 |

بوي بد دهان!! ( عوامل و راههاي درمان)

بوي بد دهان يك علامت شناخته شده با سابقه تاريخي قديمي است. بوي بد دهان مي‌تواند دليل عمومي يا موضعي داشته باشد. مشخص شده كه تقريبا 85 درصد بوي دهان ناشي از عوامل موضعي است، از اين جهت اهميت روشهاي بهداشتي مثل مسواك زدن دندانها و زبان محرز شده است. بايد يادآوري كرد كه بوي بد دهان به تنهايي يك بيماري نيست بلكه علامت بيماريهاي مختلف است. وجود بوي بد دهان معمولا در اكثر مواقع ناشي از عوامل بيماريزاست و نشان دهنده وجود يك بيماري است كه بايد شناسايي و تصحيح شود همينطور اكثر افراد احساس نگراني درباره بوي بد دهان خود دارند. اين نگراني گاهي به آنجا ميرسد كه فرد از تماس با ديگران پرهيز مي‌كند و هنگام صحبت كردن دست خود را جلوي دهان مي‌گيرد و يا بطور مرتب از آدامس يا از انواع دهان شويه‌ها استفاده مي‌كند. بايد گفت چون گيرنده‌هاي بويايي خيلي سريع خسته مي‌شوند و اين گيرنده‌ها حدود يك ثانيه پس از تحريك به ميزان 50 درصد با محيط سازگاري مي‌يابند و سپس با سرعت كمتري به سازگاري خود ادامه مي‌دهند، از دريافت بوها عاجز مي‌شوند. به همين دليل فرد مبتلا به بوي بد دهان خيلي سريع به آن عادت خواهد كرد، بنابراين شخص نمي‌تواند بوي بد دهان خويش را تشخيص دهد. مطالعات بر روي بزاق انكوبات شده و هواي تنفسي گرفته شده از دهان افراد مورد مطالعه وجود سه تركيب گوگرددار متيل مركاپتان، سولفيد هيدروژن و دي متيل سولفيد را مسئول بيش از 90 درصد بوي بد دهان مي‌داند كه در اين بين نقش دو تركيب اول بيشتر است


بوي بد دهان ناشي از عوامل بيماريزا
در اين حالت بوي بد دهان به وسيله وضعيت‌هاي موضعي مثل بهداشت ضعيف دهان و عفونت لثه (ژنژيويت) مزمن بوجود مي‌آيد. مخصوصا در ژنژيويت مزمن اگر همراه با خونريزي از لثه‌ها باشد موجب بوي زننده و تنفرآور بخصوص هنگام صبح مي‌شود
در تنفس دهاني (مثلا در وجود لوزه‌هاي بزرگ) بدبويي دهان در نتيجه ممانعت از شسته شدن طبيعي مخاط و دندان‌ها توسط بزاق است. زبان شياردار، زبان مودار و زبان باردار چون به تجمع و نگهداري مواد غذايي كمك مي‌كنند در ايجاد بوي بد دهان دخالت دارند. بيماريهاي سينوس نظير سينوزيت مزمن و فيستول سينوس دهاني و بيماريهاي بيني ازجمله رينيت آتروفيك سل و سيفيليس و رينيت چركي همراه با ترشح و بيماريهاي حلق نيز از علل بوي بد دهان هستند


بوي بد دهان ناشي از بيماريهاي عمومي بدن
در اين نوع بيماريها، بيماريهاي دستگاه تنفس تحتاني از درجه اول اهميت برخوردارند.آبسه ريه بوي گنديده شبيه به بوي گوشت فاسد دارد كه حتي گاهي اولين علامت بيماري است. علت اين بوي بد بيشتر باكتريهاي بي‌هوازي هستند. سل ريوي در حالت پيشرفته به سبب نكروز كازئوز و زخمي شدن ضايعات سلي باعث بدبويي دهان و بازدم ناشي از تنفس مي‌شود. ساير بيماريهاي ريوي نظير برونشيت مزمن، پنوموني نكروزه و كلا هر حالت بيماري‌زا كه بر روي درخت تنفسي و ناي اثر بگذارد، ممكن است بوهاي قابل اعتراض توليد كند. در اختلالات گوارشي و سوهضم، زخم‌هاي معده‌، سرطان مري و معده‌، يبوست و عفونت‌هاي روده‌اي نيز بوي بد دهان مشاهده مي‌شود. در ديابت بوي استون در هواي بازدم به مشام مي‌رسد. در نارسايي كليه بوي شبيه آمونياك و در سيروز كبدي بوي كيك گنديده به مشام مي‌رسد. كمبود ويتامين و هر بيماري كه سبب تب شود از علل بوي بد دهان مي‌باشند


بوي بد دهان ناشي از عوامل غيربيماريزا
از اين عوامل سيگار كشيدن را بايد نام برد كه نه تنها به خاطر بوي خود سيگار و توتون، بلكه به سبب ايجاد زبان مودار و كاهش جريان بزاق به بدبويي دهان كمك مي‌كند. همچنين مي‌توان بوي دهان صبحگاهي ناشي از توقف حركت گونه، زبان و لب‌ها و نيز بر اثر كاهش جريان بزاق در طي شب اشاره كرد. به همين دليل مسواك زدن قبل از خواب در كاهش بوي دهان صبحگاهي تاثير زيادي دارد. پروتزهاي ثابت و متحرك دندانپزشكي نيز درصورتيكه بهداشت دهان رعايت نشود سبب بدبويي دهان مي‌شوند

دوران قاعدگي چون با افزايش ميكروب‌هاي بزاق و همچنين افزايش 300 درصدي تركيبات سولفوردارهمراه است، بوي بد دهان را به دنبال دارد.
در حاملگي، در يائسگي و بلوغ نيز به دليل تغييرات هورموني بوي بد دهان
وجود دارد. در گرسنگي به علت فساد شيره پانكرآس بوي بد دهان وجود دارد كه حتي با مسواك زدن ازبين نمي‌رود. در افراد مسن بوي بد دهان به سبب تغييرات متابوليك و ساير علل نظير كم‌آبي بدن‌، كاهش مقاومت به عفونت، كاهش اشتها و غيره است. در خستگي و ضعف كه بدن نمي‌تواند محصولات فرعي زائد را با سرعتي بيش از سرعت توليد آنها دفع كند، امكان بوي بد دهان است. بوي بد دهان در خانم‌ها بيشتر از آقايان وجود دارد
در مورد نقش تغذيه در ايجاد بوي بد دهان بايد گفت كه دهان ما بوي آن چيزي را كه مي‌خوريم مي‌دهد. به همين دليل آنهايي كه برنامه غذايي با فرآورده‌هاي گوشتي دارند، دهانشان بوهاي مختلف زيادي نسبت به گياه‌خواران مي‌دهد. همچنين مشخص شده است كه مصرف رژيم پرچربي منجر به ايجاد اسيدوز مي‌شود و در هواي تنفسي بويي شبيه به آنچه در كماي ديابتي وجود دارد، بوجود مي‌آيد. بطور كلي غذاهايي كه پروتئين زياد و مواد قندي كمي دارند به علت ايجاد مواد سولفوردار باعث بدبوشدن دهان مي‌شود. البته نقش غذاهاي بوداري مثل سير و پياز كاملا معلوم است


بوي بد دهان ناشي از داروها
ايزوسوربايد (Isordil) كه محتوي هيدرات كلرايد مي‌باشد مي‌تواند باعث بوي بد دهان شود آنتي‌هيستامين‌ها، آمفتامين‌ها، آرامبخش‌ها، ديورتيك‌ها، فنوتيازين‌ها و داروهاي شبه آتروپين باعث كاهش توليد بزاق و بنابراين كاهش شستشوي خودبخودي حفره دهان و در نتيجه ايجاد بوي بد دهان مي‌شوند. فنوتيازين‌ها سبب ايجاد زبان مودار مي‌شوند
افراط در مصرف دخانيات، كهولت سن، يائسگي، بيماريهاي عمومي با تب بالا، اضطراب، كم‌آبي بدن، مصرف بي‌رويه ادويه‌جات و عدم رعايت بهداشت دهان نيز از علل ديگر ايجاد بوي بد دهان هستند


درمان و پيشگيري
چون اغلب بوهاي بد دهان به علت عوامل موضعي است، بنابراين حذف اين عوامل و اصلاح ناهنجاري‌هاي موجود در دهان اولين قدم درمان است. رعايت بهداشت دهان شامل مسواك زدن دندان‌ها، لثه، زبان و استفاده از نخ دندان در كاهش بوي بد دهان با منشا دهاني بسيار موثر است. مسواك زدن دندان‌ها و زبان تركيبات سولفوردار را براي مدت يك ساعت به ميزان 70 تا 85 درصد كاهش مي‌دهد. بايد توجه كرد كه زبان يكي از جايگاه‌هاي اصلي ميكروبها در دهان است و اين به دليل جمع شدن عوامل ميكروبي در سطح پشتي زبان است و بايد يك قسمت ضروري از بهداشت دهان معطوف به زبان شود.
در بيماراني كه به سبب خشكي دهان (به دنبال مصرف داروهايي كه قبلا ذكر شد و يا بر اثر بيماري) بوي بد دهان دارند مي‌توانند از آدامس‌هاي بدون شكر استفاده كنند
بطور كلي بوي بد دهان ناشي از عوامل موضعي بيماري‌زا زماني ازبين مي‌رود كه بيماري درمان شود و بهداشت دهان رعايت گردد. استفاده از دهان‌شويه‌ها اثر موقتي در كاهش بوي بد دهان دارد. در حقيقت كوشش براي حذف بوي بد دهان با استفاده از دهان‌شويه‌ها علاوه بر اينكه موقتي است، حتي ممكن است بيماري عمومي را نيز از ديد دندانپزشك مخفي نگه دارد بطور كلي پوشاندن بوي دهان با يك بوي معطر و قوي‌تر مناسب نيست و درمان بايد بيشتر معطوف درمان علت اصلي باشد.
بطور كلي جهت كاهش بوي دهان بايد از سيگار كشيدن، نوشيدن نوشابه‌هاي بودار، خوردن غذاهاي با ادويه زياد، غذاهاي گوشتي زياد، غذاهاي معطر شده با پياز و سير، افراط در مصرف مواد چربي‌دار مخصوصا كره و روغن‌هاي مختلف اجتناب شود. در حالي كه خوردن ميوه‌هاي تازه و سبزيجات و بطور كلي رژيم غذايي غني از فيبر ارجحيت دارد. همين طور نوشيدن آب زياد در كاهش بوي بد دهان تاثير بسزايي دارد

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:49 |

جدید ترین داروی ضد درد

کپسول نووافن ( Novafen  ) جدیدترین داروی ضد درد می باشد که به بازار دارویی ایران هم وارد شده است. این شکل دارویی حاوی ۳۲۵ میلی گرم استامینوفن ( مثل قرص های استامینوفن ساده )  ، ۲۰۰ میلی گرم ایبو بروفن ( مثل ایبو بروفن ۲۰۰ ) و ۴۰ میلی گرم کافئین ( ۵/۷ میلی گرم بیشتر از کافئین قرص های آ اس آ )  است.

این دارو توسط کمپانی Brown & Burk  انگلیس تولید می شود.

مصرف مجاز روزانه آن حداکثر ۳ کپسول می باشد .


 

داروها از لحاظ عوارض جنيني به 5 گروه تقسيم مي شوند:

A و B: مصرف داروهاي اين گروهها با توجه به اطلاعات موجود در دوران بارداري مجاز اعلام شده است

C: داروهاي اين گروه با احتياط فراوان و فقط در صورت ضرورت مي توانند مصرف شوند.

D: مصرف داروهاي اين گروه در دوران بارداري غير مجاز است مگر در شرايط ويژه وآ ن هم با حداقل دوز و حداقل دوره مصرف.

 X: داروهاي گروه ايكس به هيچ عنوان نبايد در دوران بارداري مصرف شوند.

داروهاي معروف گروه ايكس كه براي دريافت آنها مراجعه بيشتري به داروخانه مي شود عبارتند از :

لووستاتين ، همه داروهاي هورموني ( مثل استروژن ، دانازول ، پروژسترون ، كلوميفن ، متيل تستوسترون  و .... ) ، وارفارين ، ايزوتريتينوئين ، فلورازپام ، ديدروارگوتامين ، ارگوتامين سي

بعضي داروهاي گروه D نيز عبارتند از :

آمي تريپتيلين ، آ اس آ ، آتنولول ، بلادونا ، كاربامازپين ، كاپتوپريل ، كلر ديازپوكسايد ، كليدينيوم سي ، ديازپام ، داكسي سيكلين ، كدئين ، ايبوبروغن ، ايمي پيرامين ، ايندومتاسين ، اينسولين ، ليتيوم كربنات، متي مازول ، مولتي ويتامين تراپيوتيك ، ناپروكسن ، نورتريپتيلن ، اكسازپام ، فنوباربيتال ، فني توئين ، اسپيرونولاكتون ، تتراسايكلين ، والپروآت سديم ، ويتامين آ و آ + د و د3. 

لازم بذكر است كه مصرف ادولت كلد ( قرص سرماخوردگي بزرگسالان ) و هرگونه آنتي بيوتيكي نيز در دوران بارداري  بايد با نظر پزشك متخصص باشد.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:47 |

اقدامات اوليه در آسيب هاي ورزشي

 

 

 

استراحت در ورزشكار آسيب ديده

فايده استفاده از يخ

روش ماساژ با يخ

فوايد باندهاي فشاري

اصول برخورد با آسيب ديدگيهاي شديد

علل بروز صدمات ورزشي

روشهاي جلوگيري از صدمات ورزشي

اقدامات اوليه

 

اقدامات اولیه درمانی در آسیبهای ورزشی شامل مراحل زير است :

1- محافظت و پیشگیری از آسیب بیشتر مثلاً با استفاده از وسایل کمک ارتوپدی

2- استراحت که بسته به نوع آسیب از فرم مطلق آن تا استراحت نسبی را شامل می شود.

3- استفاده از یخ سبب کاهش درد،تورم و التهاب می شود.

4- فشار که اگر همراه با یخ استفاده شود سبب محدود شدن تورم خواهد شد.

5- بالا نگه داشتن عضو آسیب دیده نسبت به سطح قلب سبب تسهیل تخلیه وریدی از ناحیه مربوطه می شود.

6- عمل هاي محافظتي که در مواقع آسیب جزیی و بدون علامت ورزشکار استفاده میشود مثلاً استفاده از بانداژ برای پیچ خوردگی مختصر مچ پا.

استفاده از اصول فوق در چه زمان و توسط چه کسانی صورت می پذیرد؟

روش های بالا در برخورد اولیه با آسیب های حاد اسکلتی-عضلانی بکار می روند.

آشنایی با آنها برای ورزشکار،مربی،پزشک تیم و هر فرد دیگری که مسوول درمان و برخورد ابتدایی با آسیب باشد لازم است.

چه میزان استراحت کافی است؟استراحت نسبی در چه مواقعی تجویز می شود؟

طول مدت استراحت وابسته به شدتِ آسیب است.مشخص است که هر چه شدت آسیب بیشتر باشد،مدت استراحت هم بیشتر خواهد بود.وقتی یک آسیب چندان شدید نباشد،استراحت نسبی توصیه می شود.هدف از استراحت نسبی آن است که فرد ورزشکار علی رغم وجود آسیب بدون علامت باقی بماند،هر چند تا حدودی تحرک خود را حفظ کرده است.

فایده استفاده از یخ در برخورد با آسیبها چیست؟آیا گرما هم موثر واقع میشود؟

یخ سبب کاهش خونریزی،تورم،التهاب،نیازهای متابولیک ناحیه مجروح،درد و نیز اسپاسم عضلانی میشود.اما گرما به نوبه خود دارای فایده نیست و جز در مورد کاهش اسپاسم عضلانی،سبب افزایش موارد نامبرده هم خواهد شد.گاهی توصیه می شود که دوره های متناوب استفاده از گرما و یخ اعمال شود.یعنی عضو را 1 تا 2 دقیقه از یخ استفاده کنند.بر اساس شدت تورم عضو این نسبت قابل تغییر است.هر چه آسیب حادتر باشد،از مدت گرم کردن کاسته خواهد شد.

 

روش صحیح ماساژ دادن با یخ چگونه است؟باید چه مدت زمانی طول بکشد؟آیا روشهای دیگری هم برای استفاده از یخ وجود دارد؟

از نحوه تهیه یخ شروع میکنیم:در یک لیوان یکبار مصرف آب ریخته و میگذاریم یخ بزند.سپس لیوان را از وسط بریده و باقیمانده قالب یخ را برای مدت60 تا90 ثانیه بر روی منطقه ای ثابت از عضو آسیب دیده نگه میداریم تا در ناحیه مربوطه و تا 5/1 سانتی متر در اطراف محل احساس کرختی به شخص دست دهد.حال با توجه به وسعت محدوده ای که بی حس شده و به آرامی یخ را به صورت دایره وار روی پوست ماساژ میدهیم.این ماساژ در آسیبهای با وسعت متوسط،7 دقیقه و در نواحی بزرگ تا10 دقیقه طول خواهد کشید.

غوطه ور کردن عضو،در آب یخ هم موثر است.اما تحمل آن برای مصدوم سخت است به علاوه نمی توان عضو را بالاتر از سطح قلب نگاه داشت.به عنوان قانونی کلی،در طی یکساعت میتوان 20 تا30 دقیقه(حداکثر)از یخ استفاده کرد و حداقل 30 دقیقه نیز عضو را به حال خود گذاشت.مسلم است که اگر تحمل مصدوم به سرما کم باشد،باید زمان استفاده از یخ را کاهش داد.

خصوصیت باندهای فشاری چیست؟

این باندها را از دیستال عضو به پروگزیمال می پیچند،به طوری که در هر دور نصف پهنای دور قبلی را بپوشاند.فشار الاستیکی که اعمال میشود سبب کاهش تورم خواهد شد.البته بانداژ نباید آنقدر محکم انجام گیرد که در بازگشت خون وریدی به طرف قلب اختلالی ایجاد کند.در مورد باندهای الاستیک تا توان بالقوه کشش باند کافی خواهد بود.باندهای الاستیک برای آسیبهای حاد اندام تحتانی مناسب نیستند،چون قابلیت محافظت اندکی ایجاد میکنند.

اصول برخورد با ورزشکاری که شدیداً آسیب دیده و حال وخیمی دارد چیست؟

در ابتدا توجه معطوف به مجاری هوایی مصدوم خواهد بود.هر گونه انسداد یا مانعی را باید بر طرف کرد.در هنگام این بررسی ها باید مراقب آسیب ستون فقرات گردنی نیز بود.

در مرحله بعد به نحوه تنفس مصدوم دقت میشود.در صورت نیاز میتوان از تنفس مصنوعی و اکسیژن کمکی استفاده کرد تا تنفس خود بخودی و منظم برقرار شود.اینک نوبت بررسی گردش خون فرد است.نبض شریان کاروتید از لحاظ کیفیت،تعداد و ریتم لمس خواهد شد.در صورت فقدان این نبض یا نبض رادیال باید عملیات احیاء قبلی عروقی آغاز گردد.یا همان مرحله ارزیابی مختصر عصبی که سطح هوشیاری،اندازه و واکنش مردمکها به نور،حرکات چشم و پاسخ های حرکتی مصدوم را شامل میشود.به معنی مشاهده اندامها و سایر قسمتهای بدن است تا از وجود هرگونه خونریزی،شکستگی یا خون مردگی آگاه شویم.

علل اصلی ایجاد صدمات ورزشی چیست؟

عدم آمادگی بدنی،گرم نکردن بدن پیش از شروع فعالیت ورزشی،استفاده از تکنیک های نادرست و نیز ماهیت خود رشته ورزشی از جمله دلایل ایجاد آسیب های ورزشی هستند.

چگونه میتوان از بروز صدمات ورزشی جلوگیری کرد؟

ارتقا دانش و سطح معلومات مربیان و خود ورزشکاران،داشتن سطح آمادگی بدنی مطلوب و گرم کردن بدن به اندازه کافی و قبل از مبادرت به انجام فعالیت می توانند از میزان بروز آسیب های ورزشی بکاهند.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:42 |
احیای قلبی-ریوی

 

رهنمود جديد انجمن قلب آمريكا براي كمك به كساني كه دچار ايست قلبي شده‌اند ، احياي قلبي ريوي بيشتر و شوك كمتر است.


به گزارش خبرگزاري رويترز از دالاس، بررسي‌ها نشان مي‌دهد اندكي احياي قلبي ريوي قبل از استفاده از دستگاه دفيبريلاتور مي‌تواند به نجات جان شمار بيشتري از بيماران كه قلب آنان از تپش بازايستاده است، كمك كند.

احياي قلبي ريوي شامل فشردن سينه با دست است كه يك كمك اوليه استاندارد به هنگام ايست قلبي محسوب مي‌شود.

رهنمودهاي قبلي، شوك فوري با دستگاه دفيبريلاتور را توصيه مي‌كرد كه معمولا اولين اقدام امدادگران به محض رسيدن بر سر بالين بيمار است.

با اين حال اين دستگاهي طوري ساخته شده است كه افراد غير متخصص نيز مي‌توانند از آن استفاده كنند.

دكتر "توماس ري" سرپرست يك تحقيق كه مبناي اين رهنمودها قرار گرفته است مي‌گويد بر اساس توصيه جديد، شوك فقط بايد در مواقع بحراني داده شود تا امكان انجام احياي قلبي ريوي بيشتر فراهم گردد.

"ري" استاديار پزشكي مركز پزشكي هاربورويو در دانشگاه واشنگتن واقع در سياتل مي‌گويد احياي قلبي ريوي، قلب را براي پذيرش و موثر شدن شوك بهتر آماده مي‌كند.

انجمن قلب آمريكا اعلام كرد رهنمودهاي قديمي، شوك مكرر همراه با گرفتن نبض قبل از احياي قلبي ريوي را توصيه مي‌كرد. اما رهنمود جديد دادن يك شوك واحد و بعد از آن دو دقيقه احياي قلبي ريوي را توصيه مي‌كند.

براي بيشتر افراد غيرمتخصص كه به دستگاه دفيبريلاتور دسترسي ندارند همان احياي قلبي ريوي توصيه شده است.

در بيشتر مواقع افراد غيرمتخصص قادر به تشخيص موارد اضطراري، تماس با اورژانس و انجام احياي قلبي ريوي تا زمان رسيدن امداگران هستند.

كارشناسان امدادپزشكي در كينگ كانتي واقع در واشنگتن از آغاز سال گذشته اين روش را انجام داده‌اند.

از سال ‪ ۲۰۰۲‬تا ‪ ۲۰۰۴‬ميزان زنده ماندن بيماران بعد از ايست قلبي ‪۳۳‬ درصد بوده است. بيماران طي اين مدت با رهنمودهاي سال ‪ ۲۰۰۰‬كمكهاي اوليه را دريافت مي‌كردند.

ميزان زنده ماندن بيماراني كه با روش سال ‪ ۲۰۰۵‬كمك رساني شدند، ‪۴۶‬ درصد بود كه بهبود قابل توجهي را نشان مي‌دهد.


ماساژ قلبی Circulation
پس ازدادن يك يا دو تنفس مصنوعي در صورتيكه فرد تنفس خود را بازنيابد بايد نبض فرد را كنترل كرد.

طريقه كنترل كردن نبض :

پس از آنكه تنفس مصنوعي تمام شد كف دست را از روي پيشاني فرد بر نداريد و دو انگشت دست ديگر را در وسط گردن بالاي ناي و حنجره روي برآمدگي جلوي گردن ( سيب آدم ) بگذاريد .

انگشتان خود را به آرامي به سمت پايين و كنار آن قسمت بلغزانيد و سپس كمي فشار دهيد . به مدت 5-10 ثانيه اين كار را ادامه دهيد تامطمئن شويد كه نبض را حس ميكنيد يا نه؟

كنترل كردن نبض احتياج به مهارت و دقت خاصي دارد شما نيز ميتوانيد با تمرين كردن و شركت در كارگاههاي عملي احيا تنفسي اين مهارت را كسب نماييد .

اگر فرد نبض داشت به تنفس مصنوعي با اندازه’ دوازده بار در دقيقه ادامه دهيد .

اگر فرد نبض نداشت بايد بي درنگ ماساژ قلبي را همراه با تنفس مصنوعي آغاز كنيد.زيرا فرد دچار ايست قلبي شده و احتمال دارد صدمات جبران ناپذيري به مغز وي برسد.

براي دادن يك ماساژ قلبي موثر علاوه بر اينكه بايد ماساژ را با تكنيك صحيح انجام داد لازم است كه وي را در وضعيت مناسبي بخوابانيد.

بيمار را به پشت خوابانده مطمئن شويد كه وي روي يك سطح سخت قرار گرفته است. اما اگر فرد در رختخواب يا هر سطح نرم ديگري است وقت را تلف نكنيد و فقط كافيست كه اورا روي روي زمين بلغزانيد يا اينكه يك تخته با هر شي صاف و سخت را از بين پشت او و ملحفه قراردهيد .

كنار مصدوم زانو بزنيد .

آخرين حددنده هاي او را با دو انگشت دستي كه بالاي فرد نزديكتر است بيابيد انگشتان خود را بسمت بالا بلغزانيد تا يك فرو رفتگي در محل اتصال دنده هاي دو طرف برسيد .

يك انگشت را در محل فرورفتگي بگذاريد و انگشت ديگر را كنار آن قرار دهيد سپس ته دست ديگر را در كنار آن دو انگشت قرار دهيد .بعد ته دست دوم را روي دست اولي بگذاريد .

موقعيت بدن خود را طوري تنظيم كنيد كه بازوها خم نشوند و شانه ها در امتداد نقطه اتكا دستها باشند . به اندازه اي بر جناغ فرد فشار وارد كنيد كه 4-5 سانتي متر پايين برود.

پس از انجام ۳۰ عدد ماساژ پشت سر هم  دو عددتنفس مصنوعي به فرد بدهيد شما براي انجام اين دو تنفس 4 ثانيه فرصت داريد .اين سيكل بايد چهار بار در دقيقه تكرار شود براي اينكه بتوانيد نسبت ۳۰:۲ را در هر دوره رعايت كنيد بهتر است با هر ماساژ شماره آن را بلند بگوييد .

بعد از يك دقيقه وضعيت مصدوم را ازريابي كنيد .

اگر ضربان مداوم رگ گردن باز نگشته باشد دوباره احياي قلبي ريوي را با دو تنفس و ۳۰ ماساژ قلبي
اين كار را براي مدت 3 دقيقه ديگر ادامه دهيد .

اگر دراين مدت تنفس منظم فرد بازگشت نيازي به تكرار احياي قلبي ريوي نيست بلكه بايد مرتب تنفس و نبض فرد را چك كنيد .

اگر تنفس منظم فرد برنگشت تنفس مصنوعي را با سرعت 12 عدد در دقيقه شروع كنيد و همزمان نبض فرد را چك كنيد .

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 23:40 |

 

گلبول های قرمز و سفید خون

خونگیری و آزمایش خون

 

آزمایش کامل خون، همان آزمایش معروفی است که تعداد سلول‌های اصلی خون طی آن اندازه‌گیری می‌شود.

آزمایش خون یا CBC یا complete blood count به معنای «شمارش کامل خون» ، یکی از ابتدایی‌ترین و در عین حال اصلی‌ترین آزمایشاتی است که می‌تواند زمینه تشخیص بسیاری از بیماری‌ها را فراهم آورد و از همه مهم تر، بیانگر شرایط کلی و حیاتی بدن است.

برای آشنایی بیشتر با اجزای این آزمایش و فهمیدن اینکه معنی آن چند حرف انگلیسی مثل RBC یا HCT با اعدادی که روبه‌رویشان نوشته می‌شود چیست، می‌توانید مطالب زیر را دنبال کنید.

 

 

RBC یا(Red blood cell )

RBC مخفف سلول‌ قرمز خون است. این سلول‌های قرمز خون یا همان گلبول‌های قرمز، در واقع اصلی‌ترین قسمت خون و عامل رنگ قرمز آن هستند. خود این رنگ قرمز به دلیل وجود ماده‌ای به نام هموگلوبین است که به گلبول‌ قرمز کمک می‌کند تا اصلی‌ترین وظیفه خود یعنی حمل و نقل اکسیژن و دی‌اکسیدکربن را انجام دهد.

به طور خلاصه، گلبول‌های قرمز، اکسیژن را از ریه به بقیه سلول‌های بدن حمل می کنند.

مقادیر طبیعی : بین 4/7 تا 6/1 میلیون در هر میکرو لیتر خون است. این عدد برای خانم‌ها مقداری کمتر و در کودکان مقداری بیشتر است.

گلبول قرمز

چه چیزهایی باعث کاهش RBC می‌شود؟

خون‌ریزی‌های دستگاه گوارش مثل خونریزی معده یا روده، خون‌ریزی‌‌ از محل زخم، سوءتغذیه، کمبود آهن یا کمبود ویتامین B12 ، شکستن سلول‌های خونی یا همولیز آنها در اثر بعضی بیماری‌های خاص مثل فاویسم، بعضی مشکلات ژنتیکی مثل گلبول‌های قرمز داسی شکل ، مشکلات مغز استخوان ، بیماری های کلیوی ، بیماری‌های مزمن، تومورهای سرطانی و بیماری‌های روماتویید (التهاب مفاصل).

چه چیزهایی باعث افزایش RBC می‌شود؟

مقدار بالای گلبول قرمز می‌تواند نشان‌دهنده ظرفیت‌ بالای حمل اکسیژن باشد. در بعضی از ورزشکاران و همچنین هنگام زندگی در ارتفاعات به خاطر کمبود اکسیژن هوا ، RBC افزایش می یابد.

بیماری‌های ریوی یا کلا هر نوع بیماری‌ که هیپوکسی مزمن (کمبود اکسیژن طولانی مدت در بدن) ایجاد می‌کند، مثل بیماری‌ قلبی مادرزادی ، باعث تولید بیشتر RBC می‌شوند.

نکته:

- به طور طبیعی، گلبول قرمز بعد از تولید در مغز استخوان، 120 روز در خون زندگی می‌کند و در آخر عمر خود خرد می‌شود و به عناصر سازنده‌اش تبدیل می‌شود.

- مقدار RBC در طی بارداری به طور طبیعی کمی کمتر نشان داده می‌شود، چون حجم قسمت مایع خون افزایش پیدا می کند.

- عدد RBC در واقع مقدار دقیق گلبول‌های قرمز در 1میلی‌لیتر خون است.

- بسته به آزمایشگاه و نوع کیت مورد استفاده، ممکن است مقیاس شمارش این سلول فرق کند.

- خوردن داروهایی مثل کلرامفنیکل هم باعث کاهش RBC می‌شود.

گلبول سفید

WBC یا (white blood cell )

این سه حرف مخفف «سلول‌های سفید خون» یا گلبول‌های سفید هستند. اندازه‌گیری مقدار گلبول‌های سفید خون، یکی از روش‌های اصلی برای تعیین وجود عفونت در بدن است، چون این سلول‌ها که جزو سیستم دفاعی بدن هستند، در بیماری‌های عفونی و غیرعفونی واکنش‌های مختلفی از خود نشان می‌دهند.

شمارش WBCها دو جزء دارد: یکی مقدار کلی گلبول‌های سفید در یک میلی‌لیتر خون و دوم شمارش جزء به جزء این سلول‌ها، چون گلبول‌ های سفید خون، پنج نوع مختلف دارند که کم و زیاد شدن هر کدام از این انواع، معنی خاص خود را خواهد داشت(تصویر پایین).

کلمه «diff» که در جلوی CBC نوشته می‌شود، درخواست برای شمارش همین انواع مختلف گلبول‌سفید است.

انواع گلبول های سفید

مقادیر طبیعی : در بزرگسالان و بچه‌های بالاتر از 2 سال مقدار گلبول‌سفید بین 5 تا 10 هزار در هر میلی‌لیتر خون طبیعی است.

محدوده خطر: WBC کمتر از 2500 و بیشتر از 30000 نشان‌دهنده بیماری‌هایی هستند که می‌توانند گاهی خطرناک باشند.

چه چیزهایی باعث کاهش WBC می‌شود؟

لکوپنی یا کاهش گلبول‌سفید به مقادیر کمتر از 4 هزار گفته می‌شود که معمولا در اثر نارسایی مغز استخوان، مسمومیت دارویی ، عفونت بسیار زیاد، سوءتغذیه، بیماری‌های خودایمنی و ایدز به وجود می‌آید. در بسیاری از انواع نارسایی‌های مغز استخوان، مثلا بعد از شیمی‌درمانی،‌ رادیوتراپی و ... هم این مقدار کاهش می‌‌یابد.

چه چیزهایی باعث افزایش WBC می‌شود؟

افزایش گلبول‌سفید، لکوسیتوز نام دارد و به مقادیر بالاتر از 10هزار گفته می‌شود که به طور معمول نشان‌دهنده عفونت، التهاب، تخریب بافت بدن، لوسمی یا سرطان خون است.

ضربه و جراحت، استرس و تب هم مقدار WBC را افزایش می‌دهد.

نکته:

- عمل اصلی گلبو‌ل‌سفید مبارزه با عفونت و حذف عوامل خارجی و مزاحم از بدن است و در مواقع آلرژ‌ی‌ها هم این سلول‌ها مسئول بروز واکنش هستند.

- تغییر هر کدام از انواع WBC معنی خاص خود را دارد و ممکن است نشان‌دهنده عفونت با میکروب (مثل باکتری یا ویروس) و یا حتی استرس باشد.

- فعالیت شدید بدنی و ورزش سنگین هم برای مدتی باعث بالا رفتن تعداد WBC در خون می‌شود. بارداری و زایمان هم این مقدار را افزایش می‌دهند.

ادامه دارد...

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 19:52 |

 

مقدار هموگلوبین و هماتوکریت

Hgb یا (Hemoglobin)

هموگلوبین

در برگه‌های آزمایش مختلف ممکن است به صورت‌های مختلف HGB،Hg، یا Hgb نوشته شود. همه این ها مخفف کلمه هموگلوبین، یکی از عناصر اصلی تشکیل دهنده گلبول های‌ قرمز است که با اکسیژن ترکیب می شود و آن را در خون حمل می کند.

این ماده که در آن آهن به کار رفته، جایگاه‌های مختلفی برای ترکیب با اکسیژن دارد. هموگلوبین در جایی که اکسیژن زیاد وجود دارد با آن ترکیب می‌شود و در محیط کم اکسیژن، آن را آزاد می‌کند.

اندازه‌گیری مقدارکلی هموگلوبین، به نوعی نشان‌هنده تعداد گلبول‌های قرمز است.

مقادیر اصلی مقدار طبیعی : برای آقایان 14 تا 18 گرم در دسی‌لیتر و برای خانم‌ها مقادیر 12 تا 16 گرم در دسی‌لیتر.

محدوده خطر: هموگلوبین زیر 5 و بالای 20 مقادیر خطرزا به حساب می‌آیند و حتما نیازمند رسیدگی فوری هستند.

چه چیزهایی باعث کاهش هموگلوبین می‌شود؟

همان دلایلی که باعث کاهش گلبول‌های قرمز می شوند، با تخریب هموگلوبین، مقدار آن را هم کم می کنند. کم‌خونی، خون‌ریزی شدید، سرطان، سوءتغذیه، بیماری لوپوس، بیماری‌های کلیوی و بزرگی طحال باعث کاهش هموگلوبین می‌شوند. مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها، آسپیرین و ایندومتاسین و همچنین داروهای ضدسرطان هم مقدار هموگلوبین خون را کم می‌کنند.

چه چیزهایی باعث افزایش هموگلوبین می‌شود؟

مشکلات ریوی، سوختگی شدید، نارسایی مزمن ریه و از دست دادن زیاد آب بدن (دهیدراسیون‌) مقدار این ماده حیاتی را افزایش می‌دهند. داروهای جنتامایسین و متیل‌دوپا هم هموگلوبین را افزایش می دهند.

نکته:

- مقدار هموگلوبین در بارداری کاهش می‌یابد، چون با اینکه خون‌سازی کمی بیشتر شده است، اما حجم مایع بدن و خون بالا رفته و مقدار کلی هموگلوبین در هر دسی‌لیتر کاهش می‌یابد.

- زندگی در ارتفاعات هم به خاطر نیاز بیشتر بدن به اکسیژن و کمبود اکسیژن محیط، باعث تولید بیشتر هموگلوبین می‌شود.

- در طحال اغلب سلول‌های پیر خون تخریب می‌شوند. بزرگ شدن طحال، یعنی تخریب بیشتر سلول‌ها و به دنبال آن کاهش گلبول های قرمز و هموگلوبین رخ می‌دهد.

HCT یا (Hematocrit)

هماتوکریت

هماتوکریت یا HCT هم یکی از مقادیر اندازه‌گیری گلبول قرمز است. به طور کلی «هِم» (heme) به معنای آهن است و هر جا در هر کلمه‌ای آمد، حتما آن کلمه ارتباطی با گلبول قرمز دارد.

هماتوکریت درصدی از حجم کل خون است که شامل گلبول های قرمز می باشد و با اندازه‌گیری قسمت قرمز رسوب خون در لوله آزمایش نسبت به کل ارتفاع خون اندازه‌گیری می‌شود.

به خاطر بیماری‌ها و شرایط مختلفی که می‌توانند اندازه‌گیری هموگلوبین و گلبول قرمز را با اشکال مواجه کنند، HCT هم اندازه‌گیری می‌شود تا به طور مستقیم نشان‌دهنده اندازه هموگلوبین و گلبول قرمز باشد. این عدد معمولا با درصد نشان داده می‌شود.

مقادیر طبیعی : 42 تا 52 درصد برای آقایان و 37 تا 47 درصد برای خانم‌ها. در خانم‌های باردار درصد بالاتر از 33 طبیعی است.

محدوده خطر : HCT بالاتر از 60 درصد و پایین‌تر از 15 درصد.

چه چیزهایی باعث کاهش آن می‌شود؟

تقریبا همان عواملی که باعث کاهش هموگلوبین و گلبول های قرمز خون می شوند. شرایطی مثل پرکاری تیروئید، سیروز کبدی، نارسایی مغز استخوان و میلوم مولتیپلMultiple) (myeloma نیز باعث کاهش هماتوکریت می‌شوند.

چه چیزهایی باعث افزایش آن می‌شود؟

سوختگی، اسهال شدید، بیماری‌های انسدادی ریوی، از دست دادن زیاد آب بدن، تولید بیش از حد گلبول قرمز از عوامل افزایش دهنده ی HCT هستند.

نکته:

- بیماری‌هایی که باعث به وجود آمدن شکل‌های غیرطبیعی گلبول قرمز می‌شوند (مثل بیماری گلبول قرمز داسی‌‌شکل) مقدار HCT را تغییر می‌دهند.

- وقتی مقدار گلبول سفید خیلی بالا باشد، بر مقدار HCT موثر است.

- در صورت طبیعی بودن اندازه‌های گلبول قرمز، مقدار هماتوکریت، سه برابر هموگلوبین است.

- هماتوکریت را نباید بلافاصله بعد از خون‌ریزی شدید اندازه‌گیری کرد.

ادامه دارد...

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 19:51 |

 

مقدار پلاکت ها و سایر اجزای خون

Plt یا پلاکت ها

پلاکت‌ها، اجزای کوچک مسطحی هستند که در خون وجود دارند و از بقیه سلو‌ل‌های خونی بسیار کوچک ترند. این ساختارها حاوی آنزیم‌هایی هستند که باعث انعقاد خون می‌شوند و وظیفه اصلی آنها جلوگیری از خون‌ریزی و خارج شدن گلبول‌قرمز از داخل رگ است.

اجزای خون

علامت Plt در آزمایش خون نشان‌دهنده تعداد پلاکت‌ها در هر میلی‌لیتر مکعب خون است و عدد مربوط به آن معمولا بزرگ ترین عدد برگه آزمایش خون است.

غیر از کنترل انعقاد خون، از میزان پلاکت برای بررسی روند بهبود نارسایی مغز استخوان و بیماری‌های خونی هم استفاده می‌شود.

مقادیر طبیعی : پلاکت بین 150 هزار تا 400 هزار در هر میلی‌مترمکعب خون برای بزرگسالان طبیعی است. در نوزادان این مقدار کمی بیشتر است.

محدوده خطر : پلاکت زیر 50 هزار یا بیشتر از یک میلیون غیر طبیعی است و نیازمند توجه خاص است.

چه چیزهایی پلاکت را کاهش می‌دهد؟

بزرگ شدن طحال، خون‌ریزی شدید و مصرف پلاکت، لوسمی یا سرطان خون، ترومبوسیتوپنی، انواع وراثتی کمبود پلاکت، انعقاد منتشر خون در داخل رگ‌ها، شیمی‌درمانی بعد از سرطان، عفونت و نارسایی مغز استخوان باعث کاهش پلاکت می‌شوند. عدم تولید پلاکت می‌تواند به خاطر مشکلات استخوانی نیز باشد.

چه چیزهایی پلاکت را افزایش می‌دهد؟

بیماری‌ آرتریت روماتویید، کم‌خونی فقر آهن، مشکلات بعد از برداشتن طحال، بعضی سرطان‌ها و بیماری‌های ژنتیکی خاص باعث افزایش مقدار پلاکت می‌شوند.

نکاتی در رابطه با پلاکت خون

- ورزش شدید و قدرتی باعث افزایش میزان پلاکت می‌شود.

- در هنگام قاعدگی مقدار پلاکت خون کمی کاهش پیدا می‌کند.

- قرص‌های ضد بارداری باعث بالا رفتن مقدار پلاکت می‌شوند.

- داروی استامینوفن پلاکت را کاهش می‌دهد.

اجزای دیگر آزمایش خون

به غیر از اجزای اصلی آزمایش خون مثل مقدار پلاکت، گلبول‌سفید و قرمز، هموگلوبین، مقادیر دیگری مثل:

MCV یا mean corpuscular volume و

MCH یا mean corpuscular hemoglobin و

MCHC یا mean corpuscular hemoglobin concentration وجود دارند که همه مربوط به گلبول‌قرمز و اندازه و شکل و مقدار هموگلوبین آن هستند. مقادیر متفاوت هر کدام از این ها می‌تواند نشان‌دهنده ی نوع خاصی از کم‌خونی باشد.

چگونگی انجام آزمایش خون

آزمایش خون یکی از ساده‌ترین روش‌های آزمایشی است. با پیشرفت تکنولوژی و وجود دستگاه‌های جدید معمولا پس از چند دقیقه می‌‌توان پاسخ این آزمایش را دریافت کرد.

آزمایش خون

برای انجام این آزمایش حدود 5 تا 7 میلی‌لیتر از خون وریدی (سیاهرگی) لازم است که معمولا آن را در یک لوله آزمایش که با ماده ضدانعقاد خون پوشیده شده است جمع‌آوری می‌کنند.

برای ترکیب شدن بهتر ماده ضدانعقاد با خون، موقع‌ خون‌گیری و کمی بعد از آن، لوله را تکان می‌دهند. در طی انجام آزمایش باید از هر اتفاقی که موجب تخریب سلول‌های خونی می‌شود جلوگیری کرد. بعد از انجام آزمایش باید مدتی روی محل خون‌گیری فشار آورد تا خون بند بیاید.

در موارد کم‌‌خونی شدید هم، خون‌گیری برای انجام آزمایش خون مشکلی ایجاد نمی‌کند. برای کسانی که از سوزن یا مشاهده ی خون ترس دارند، باید تمهیدات ویژه در نظر گرفت.

بهترین زمان برای انجام آزمایش خون صبح و در شرایط طبیعی بدن است. استرس، فعالیت بدنی شدید و یا خون‌ریزی حاد می‌تواند نتایج آزمایش را کمی تغییر دهد.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در شنبه بیست و ششم دی 1388 و ساعت 19:49 |
لخته خون در وریدهای پا

DVT مخفف Deep Vein Thrombosis ، به معنای پیدا شدن لخته ی‌ خون در ورید‌های عمقی پا ، به ویژه ساق پا است.

ورید‌های (سیاهرگ های) ساق و ران پا به دو دسته طبقه‌بندی می‌شوند:

1- ورید‌های سطحی که گاهی هم قابل رویت هستند و بعضی مواقع با نارسا شدن آنها بیماری واریس پیدا می‌شود. این ورید‌ها خون اندام تحتانی را به بالا می‌برند.

2- ورید‌های عمقی که خون را از همان ورید‌های سطحی و از عمق اندام‌ها تحویل می‌گیرند و راه اصلی انتقال خون به سمت بالا هستند. این وریدها بعدا خون را به وریدهای رانی و سپس لگن تخلیه کرده و از طریق وریدهای شکمی به قلب منتقل می‌کنند تا پس از تصفیه به سراسر بدن منتقل ‌شود.

پیدایش DVT یا لخته خون در وریدهای عمقی اندام‌ تحتانی، در انتقال خون اختلال ایجاد می کند و به درد و تورم عضو منجر شود.

از طرف دیگر ممکن است این لخته‌ها حرکت کرده و به وریدهای بالاتر و دستگاه‌های حیاتی مثل ریه، مغز، قلب و غیره بروند و عارضه‌های بدتری درست کنند.

چرا لخته خون ایجاد می‌شود؟

به‌طور خلاصه سه عامل اصلی برای ایجاد و تشکیل لخته در پا وجود دارد:

الف) توقف خون در اندام‌ها:

این عامل از مهم ترین علل تشکیل لخته در وریدهای ساق پا است. به همین دلیل ایستادن طولانی، بی‌حرکتی طولانی مدت یا در بستر بودن که سبب توقف خون در وریدها می‌شود، از علل مساعدکننده در ایجاد DVT هستند.

ب) خرابی دیواره رگ‌ها:

سلول‌های پوششی دیواره وریدها به دلایل مختلف مثل ضربه‌ها و تصادفات، دستکاری‌های رگ و عفونت تخریب می‌شود و عاملی برای تشکیل لخته است.

ج) بیماری‌های انعقادی:

انعقاد خون، یک فرایند لازم و مناسب است، چون اگر خون لخته نمی‌شد، فرد در اثر ایجاد یک زخم، آنقدر خون‌ریزی می‌کرد که فوت می‌نمود، اما واکنش انعقاد خون از این اتفاقات ناگوار جلوگیری کند. ولی گاهی اوقات هین واکنش‌ انعقادی تشدید می‌شود و باعث تشکیل لخته در ساق پا می‌گردد.

اگر چه سه عامل فوق از عوامل اصلی برای تشکیل لخته در ساق پا هستند، ولی عوامل دیگری نیز وجود دارند که موجب تشدید علل فوق شده و احتمال تشکیل لخته را در رگ‌های وریدی پا بیشتر می‌کنند. بعضی از این عوامل عبار‌ت‌اند از:

سن: هرچه سن بالاتر برود، احتمال پیدایش لخته‌ در وریدهای پا بیشتر می‌شود.

جراحی‌های بزرگ: انجام جراحی‌‌های طولانی مدت و بزرگ، خطر لخته را افزایش می‌دهد، به ویژه اگر این جراحی‌ها در لگن انجام شوند و وریدهای لگنی دستکاری ‌شوند، خطر ایجاد DVT افزایش می‌یابد.

بستری شدن طولانی: بیمارانی که به هر دلیل، به مدت طولانی در بستر می‌خوابند، احتمال لخته خون در آنها افزایش می‌یابد. این وضعیت برای افراد فلج و در بستر افتاده نیز پیش می‌آید.

سرطان‌ها: سرطان‌ها به طور کلی موجب افزایش DVT می‌شوند، به ویژه سرطان‌های دستگاه گوارش و سرطان پانکراس (لوزالمعده).

چاقی: افزایش وزن و عدم تناسب قد با وزن از عوامل تشدیدکننده برای تشکیل لخته هستند.

مسافرت‌های طولانی: مسافرت‌ طولانی چه با هواپیما و چه با اتومبیل، احتمال تشکیل لخته را افزایش می‌دهد. این احتمال در پروازهای هوایی و بیش از سه ساعت بیشتر می‌شود.

تصادفات و ضربه‌ها: هر نوع ضربه و تصادفی خطر احتمال DVT را افزایش می‌دهد.

جوراب واریس

واریس: ایجاد رگ‌های واریسی در ساق پا خطر ایجاد لخته در وریدهای عمقی پا را افزایش می‌دهد. به همین جهت مبتلایان به واریس بهتر است از جوراب‌های واریسی و بستن ساق پا استفاده کنند تا خطر لخته در رگ‌های عمقی کاهش یابد.

بیماری‌های قلبی: بعضی از بیماران قلبی که دچار کاهش جریان خون در قلب هستند یا عارضه دریچه‌های قلبی دارند و یا مبتلا به التهابات و عفونت‌های پرده‌های قلب شده‌اند، احتمال بیشتر برای ابتلا به DVT دارند.

هورمون‌ها: مصرف بعضی هورمون‌ها سبب افزایش خطر DVT می‌شود. هورمون‌های زنانه، به ویژه استروژن و پروژسترون که بعضی افراد پس از یائسگی آنها را مصرف می‌کنند و در قرص‌های ضدبارداری نیز وجود دارند، از جمله معروف‌ترین این هورمون‌ها هستند.

بارداری: در بارداری‌‌ها، احتمال DVT افزایش می‌یابد. علت آن به دلیل افزایش هورمون‌های زنانه و شل شدن عضلات و دیواره ی عروق و نیز وجود جنین در درون لگن است که روی وریدهای لگن فشار وارد می‌کند و موجب توقف خون در وریدهای ساق پا می‌شود.

دستکاری وریدها: وارد کردن کاتاتر یا لوله‌های پلاستیکی به بدن بیمار، به دلایل مختلف از جمله تزریق طولانی مدت سرم و مواد غذایی ، خطر DVT را افزایش می‌دهند.

بیماری‌های انعقادی: افزایش عوامل انعقادی خون که به دلایل مختلف از جمله غلیظ بودن خون پیش می‌آید و در افراد سیگاری نیز شایع‌تر است، از علل مهم تشکیل لخته هستند.

هرگاه بیشتر از یکی از عوامل فوق، در فردی پیدا شود، احتمال DVT چند برابر می شود. مثلا فرد مسنی که جراحی بزرگی داشته و در بستر خوابیده است، و یا فردی که مجبور است ساعات زیادی سر پا باشد و یا در هواپیما بنشیند، بیشتر به DVT مبتلا می‌شود.

6 توصیه برای جلوگیری از DVT

اگرچه افزایش سن غیرقابل پیشگیری است، اما با اقدامات زیر می‌توان از بروز DVT به خصوص در افراد سالم پیشگیری کرد:

1) ورزش کردن: ورزش منظم شامل پیاده روی ، شنا، نرمش و ... از عوامل تقویت کننده عضلات هستند که می‌توانند از بروز DVT پیشگیری کنند.

مسافرت با هواپیما

2) خودداری از مسافرت‌ طولانی: در صورتی که مجبور به مسافرت طولانی هستید، باید در حین سفر، عضلات پاهایتان را حرکت و ورزش دهید و یا از جوراب‌ واریسی استفاده کنید و هرگز برای مدت طولانی بی‌حرکت نایستید یا ننشینید.

3) جلوگیری از افزایش وزن: پیشگیری از افزایش وزن و چاقی کار مشکلی نیست، اما از بروز بسیاری از عوارض سلامتی از جمله DVT پیشگیری می‌کند.

4) استفاده از جوراب‌های واریسی: برای افرادی که طولانی‌مدت می‌ایستند، توصیه می‌شود.

5) پرهیز از مصرف هورمون‌ها و آسپیرین: از مصرف هورمون ها، به ویژه اگر ضرورتی برای استفاده از آنها وجود ندارد، خودداری کنید.

همچنین از مصرف آسپیرین به خصوص برای افراد مسن و بالاتر از 60 سال پرهیز شود، اگر چه اثربخشی آن برای پیشگیری از DVT مورد تردید است.

6) پیشگیری از بروز DVT و آمبولی ریه ( لخته شدن خون در ریه ) در بعضی از بیماران بستری در بیمارستان که معمولا توسط کادر پزشکی صورت می‌گیرد.

+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در پنجشنبه بیست و چهارم دی 1388 و ساعت 17:4 |
به معنی تولید کننده ضربان قلب می باشد اگر سیستم هدایتی قلب به هر دلیلی دچار اختلال شود تحریک هیوکالد از منبع خارجی امکان پذیر است که این کار توسط ژنراتوری صورت می گیرد که آن را پیس میکر گویند .
 
* موارد استفاده از پیس میکر
- آسیستول بطنی ، وقفه سینوس متناوب ،            برادی کاردی شدید که برون ده قلبی کم و با حملات استوک آدامس باشد . بلوک درجه دو AV و بلوک کامل AV سندرم گره سینوسی بیمار (SSS) مهار آریتمی های دهلیزی یا بطنی و. . .
 
* سرعت (Rate) پیس میکر
سرعت با توجه به هدف درمانی و موقعیت بالینی تنظیم می شود به استثنای موارد اندکی سرعت ضربان قلب معمولا بین 80-70 ضربان در دقیقه تنظیم می شود .
 
* کیفیت ایجاد ضربان
دو نوع کیفیت اساسی در ایجاد ضربان به وسیله پیس میکر وجود دارد که شامل
الف : کیفیت سرعت ثابت Fix rate Asynchronou ب : کیفیت تقاضا Demand
در نوع اول پیس میکر ایمپالس های الکتریکی را به سرعت ثابت ،بدون توجه به ریتم قلبی بیمار صدق می کند این نوع برای مددجویانی که سرعت آنهابه طور طبیعی زیر 60 ضربان در دقیقه است و قلب تمایلی به پیدایش آریتمی ندارد استفاده می شود در نوع دوم از این کیفیت با ریتم قلبی بیمار رقابت                      نمی کند و روی امواج طبیعی قلب تحریک            نمی فرستد دراین نوع پیس میکر در صورت نیاز زمانی تحریک را می فرستد که سرعت ضربان قلب از حد تنظیم شده پیس میکر کمتر باشد در این صورت شروع به فرستادن تحریک می کند و ضربان قلب را در یک حد طبیعی نگه میدارد .
 
* انواع پیس میکرها باتوجه به مدت زمان استفاده از آنها :
الف : پیس میکر موقت :
- از راه قفسه سینه
- از راه وریدی
ب : پیس میکر دائمی
-از راه قفسه سینه
- از راه وریدی
 
* پیس میکر خارج جلدی
نوع غیر تهاجمی در موارد اورژانس تا وسایل جهت گذاشتن پیس موقت فراهم شود ، مواردی که گذاشتن پیس داخل ممنوع باشد ، اختلال در پیس دائم و ... نحوه قرار دادن الکترودها در سطح بدن بیشتر قدامی - خلفی است که در این حالت الکترود منفی قسمت چپ قفسه سینه بین زائده گزیفوئید و خط عمودی که از پستان می گذرد قرار می گیرد الکترود مثبت در پشت بیمار در زیر استخوان کتف چپ گذاشته می شود .
 
نکته :
- ناحیه پوست زیر الکترود باید تمیز و خشک باشد.
- موهای سینه شیو شود ( اگر زیاد بود )
- حاشیه چسبنده الکترودها به ژل آغشته نمی شود.
 
مراقبت های پرستاری در بیماران دارای پیس میکر
الف : مراقبتهای قبل از قرار دادن پیس میکر
- آموزش به بیمار در مورد نحوه عمل
- محل ورود شیو شود
-  ( ECG , v/s)کنترل و مانیتورینگ شود .
- سرم kvo وصل شود .
- تجویز آرام بخش و آنتی بیوتیک پروفیلاکسی
- آماده کردن کاتترس پیس میکر
- آماده کرن ترالی اورژانس و فیبر یلاتور
ب : مراقبت بعد از عمل قرار دادن پیس میکر
- تاریخ و ساعات قراردادن دستگاه نوع دستگاه و نام پزشک ثبت شود .
- رادیو گرافی سینه برای تعیین محل کاتتر
- ECG به طور دائم کنترل شود کنترل V/S ضروری است .
- در صورت استفاده از راه وریدی بی حرکتی عضلانی که کاتتر وارد شده بیمار تا 24 ساعت CBR باشد .
- تعویض پانسمان ناحیه ورود کاتتر و کنترل جابجایی کاتتر
- باطری ها در جای خشک نگه داری شود تاریخ استفاده و بر چسب پشت پیس میکر چسبانده شود نیمه عمر با طوی 4-2 ماه می باشد .
- محل قرار گیری پدالها cm 10 از ژنراتور فاصله داشته باشد .
- پس از نصب پیس دائم پیس موقت 3-2 روز باقی می ماند .
مراقبت منابع الکتریکی خطرناک باشید .
ج - آموزش به بیماران دارای پیس میکر دائم در زمان ترخیص
- بررسی زخم روزانه و گزارش هرگونه علائمی از التهاب - قرمزی - ترشح و حساسیت
- اجتناب از پوشیدن لباس های تنگ
- خودداری از دستکاری ژنراتوری پیس میکر
- کنترل نبض رادیال یا کاروتید روزانه
- از نزدیک شدن به محیط با ولتاژ بالا که در آن نیروی مغناطیسی با تششع الکتریکی وجود دارد اجتناب شود .
- هنگام مسافرت با هواپیما از نشستن نزدیک بال هواپیما و عل آماده نمودن غذا خوداری شود .
- دزدگیر فروشگاهها روی عملکرد پیس تاثیر دارند.
- رادیو گرافی ساده روی ژنراتور پیس میکر اثری ندارد .
- از انجام فعالیت هایی که سبب صدمه به ژنراتور می شود اجتناب شود .
- همراه داشتن کارت شناسایی الزامی است .
- آموزش در مورد نوع دستگاه و عملکرد آن
- آموزش در مورد اهمیت مراجعات منظم به پزشک یا درمانگاه جهت بررسی عملکرد پیس و در صورت نیاز برنامه ریزی مجدد .
 
 
 
 
+ نوشته شده توسط سید ناصر لطفی فاطمی در پنجشنبه دهم دی 1388 و ساعت 9:20 |